აშშ 23 სექტემბრიდან ირანის ავიაკომპანიების შეჩერებას გეგმავს

აშშ-ის ფინანსთა მინისტრ სკოტ ბესენტის თქმით, 23 სექტემბრიდან ირანის ყველა ავიაკომპანიის საქმიანობა შეჩერდება.

ბესენტმა სი-ენ-ბი-სის (CNBC) გადაცემაში „Squawk Box“ განმარტა: „როგორ გავაკეთებთ ამას? თუ ისინი დაეშვებიან, მათ საწვავს ვერ მიაწვდით. მათ აეროპორტში მომსახურებას ვერ გაუწევთ, ბილეთებს ვერ მიჰყიდით, წინააღმდეგ შემთხვევაში კი დოლარის სისტემიდან გაგთიშავენ“. ფინანსთა მინისტრის თქმით, ვაშინგტონი ირანზე უპრეცედენტო ზეწოლას ახდენს. მან აღნიშნა, რომ აშშ მთელ მსოფლიოში ირანის მხარდამჭერების საქმიანობას აჩერებს, მათ შორის, ბანკებს სანქციებს უწესებს.

გასულ კვირას აშშ-ის ფინანსთა სამინისტრომ რუსეთის სახელმწიფოს მიერ კონტროლირებულ ვითიბი ბანკს (VTB Bank) ახალი სანქციები დაუწესა. ეს ირანის ეკონომიკური იზოლაციის მცდელობის ნაწილია, რომელიც მის ბიზნესპარტნიორებსა და სხვა ფინანსურ „ხელშემწყობებს“ მოიცავს.

ცალკე გავრცელებული ცნობით, გაერთიანებული სამეფო ირანის მიერ მხარდაჭერილი ჰუსიტი მეამბოხეების წინააღმდეგ საუდის არაბეთს დაეხმარება. სამეფო სამხედრო-საჰაერო ძალები საუდის არაბეთის თვითმფრინავებს ჰაერში საწვავით მოამარაგებს.

პრემიერ-მინისტრმა ენდი ბერნემმა ჟურნალისტებს განუცხადა, რომ შეთანხმება რამდენიმე კვირა იმოქმედებს და მას მუდმივად გადახედავენ.

ეს გადაწყვეტილება მას შემდეგ მიიღეს, რაც აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა შაბათ-კვირას მეამბოხეების წინააღმდეგ დახმარების თხოვნაზე ერ-რიადს უარი უთხრა. გავრცელებული ცნობით, მან დაგეგმილი საჰაერო დარტყმაც გააუქმა.

ასოშიეიტედ პრესის (Associated Press) ცნობით, ბერნემმა თქვა: „ვმოქმედებ გაერთიანებული სამეფოსა და უფრო ფართო რეგიონის ინტერესების დასაცავად, რადგან საუდის არაბეთი თავდასხმებს განიცდის და შემდგომი შეფერხების საფრთხეს ხედავს. ჩვენ ეს გზები ნავთობისთვის ღია უნდა შევინარჩუნოთ“.

ჰუსიტმა მეამბოხეებმა ცოტა ხნის წინ წითელ ზღვაში იემენის კუნძული პერიმი დაიკავეს. ამით მათ ბაბ-ელ-მანდების სრუტეზე კონტროლი გააძლიერეს. შედეგად, ირანი და მისი მოკავშირე ძალები ნავთობისთვის კრიტიკულად მნიშვნელოვანი ორი ვიწრო გასასვლელის, ბაბ-ელ-მანდებისა და ჰორმუზის სრუტეების, გაკონტროლების შესაძლებლობას უახლოვდებიან.

ბაბ-ელ-მანდების სრუტე ნავთობის ექსპორტისთვის მნიშვნელოვანი ალტერნატიული გზაა, რომელიც ჰორმუზის სრუტეს გვერდს უვლის. ეს განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია საუდის არაბეთისთვის, რადგან მისი აღმოსავლეთ-დასავლეთის ნავთობსადენი ნავთობის ნაწილის წითელი ზღვის გავლით ექსპორტს შესაძლებელს ხდის.

გასულ კვირას ნატოს გენერალურმა მდივანმა მარკ რუტემ მიანიშნა, რომ საუდის არაბეთს ევროპული ქვეყნებიც შეიძლება დაეხმარონ. მან ბი-ბი-სის (BBC) ინტერვიუში თქვა: „არ გამიკვირდება, თუ ევროპელ მოკავშირეებს შორის რამდენიმე სატელეფონო საუბარი მიმდინარეობს: ‘ჰეი, ამას როგორ გავუმკლავდებით?’“