ჩეხეთში მედიის რეფორმის წინააღმდეგ მასშტაბური აქცია გაიმართა

ჩეხეთში დაგეგმილი საპროტესტო აქციების მასშტაბურმა შეკრებამ საზოგადოებრივი მაუწყებლობის გადასახადის გაუქმების წინააღმდეგ პროტესტის დროებითი კულმინაცია შექმნა. მონაწილეები ორგანიზაცია „დემოკრატიისთვის მილიონი მომენტის“ მოწოდებას გამოეხმაურნენ და კვირას პრაღაში, ლეტნას პლატოზე შეიკრიბნენ.

ღონისძიების საორგანიზაციო კომიტეტის თავმჯდომარემ მიკულაშ მინაჟმა ჩეხეთის საინფორმაციო სააგენტო CTK-ს განუცხადა, რომ აქციაში, სავარაუდო შეფასებით, 350 000-დან 450 000-მდე ადამიანი მონაწილეობდა. CTK-ის ცნობით, ეს ჩეხეთში ყველაზე დიდი დემონსტრაცია იქნებოდა „ხავერდოვანი რევოლუციის“ შემდეგ, რომელიც 1989 წლის ბოლოს მოხდა. პოლიციას საკუთარი მონაცემები არ გაუვრცელებია. პოლიციის წარმომადგენლის თქმით, უწყება ასეთ მონაცემებს, როგორც წესი, არ აქვეყნებს.

კრიტიკოსები აფრთხილებენ, რომ პრემიერ-მინისტრ და მილიარდერ ანდრეი ბაბიშის მემარჯვენე მთავრობამ შესაძლოა რეფორმით საზოგადოებრივ მაუწყებლობაზე კონტროლი დაამყაროს. დემონსტრანტებს ეჭირათ წარწერები: „მედიას ხელები შორს“ და „თავისუფლება თავისთავად გარანტირებული არ არის“. სხვა მუყაოს პლაკატზე ეწერა: „ბაბიშს სახელმწიფო ტელევიზია უნდა? მაშინ აღმოსავლეთში წავიდეს“.

მონაწილეები უწყვეტად ემატებოდნენ აქციას. ხალხის სიმრავლის გამო საზოგადოებრივი ტრანსპორტის მუშაობა შეფერხდა, ხოლო სადგურების პლატფორმები და მეტროს ვაგონები გადაიჭედა. ბევრი ადამიანი დილითვე სხვა ქალაქებიდან ავტობუსებითა და მატარებლებით ჩავიდა. მთავარმა ორგანიზატორმა მიკულაშ მინაჟმა მრავალრიცხოვან მონაწილეებს უთხრა: „ჩვენნაირ ადამიანებზეა დამოკიდებული ჩვენი ქვეყნის მომავალი“.

დეკემბრიდან მოქმედ მთავრობას სურს, საზოგადოებრივი ტელევიზიისა და რადიოს დაფინანსება მომავალში გადასახადების ნაცვლად უშუალოდ სახელმწიფო ბიუჯეტიდან უზრუნველყოს. შესაბამისმა კანონპროექტმა ევროკავშირის წევრი ქვეყნის პარლამენტში პირველი მოსმენა გაიარა. ასევე დაგეგმილია დაფინანსების 15%-ზე მეტით შემცირება. კრიტიკოსების ბრალდებით, მთავრობას სინამდვილეში პროგრამებსა და საკადრო გადაწყვეტილებებზე გავლენის მოხდენა სურს.

საგარეო საქმეთა მინისტრმა პეტრ მაკინკამ, პირიქით, პრაღის აქციის ორგანიზატორები დემონსტრაციების ბიზნესმოდელად ქცევაში დაადანაშაულა. მაკინკამ სატელევიზიო დებატებში იკითხა: „რას ემსახურება ეს გაერთიანება, რა გააკეთეს ორგანიზატორებმა ჩეხეთის რესპუბლიკის მოქალაქეებისთვის?“ მაკინკა მემარჯვენე პარტია „მოტორისტების“ წევრია. პარტია მთავრობაში პირველადაა.

ცოტა ხნის წინ სხვადასხვა უნივერსიტეტის სტუდენტები და ლექტორები გეგმების გასაპროტესტებლად ქუჩაში გამოვიდნენ. ჟურნალისტიკის ფაკულტეტის 2 000-ზე მეტმა სტუდენტმა და კურსდამთავრებულმა ღია წერილს მოაწერა ხელი. წერილში მათ ჩეხეთის ტელევიზიისა (CT) და რადიოს (CRo) მომავალ დამოუკიდებლობაზე შეშფოთება გამოხატეს. ევროკომისია, როგორც მანამდე იტყობინებოდნენ, ჩეხეთში განვითარებულ მოვლენებს აკვირდება. ევროპული მედიის თავისუფლების შესახებ კანონით ევროკავშირის წევრმა ქვეყნებმა აიღეს ვალდებულება, უზრუნველყონ საზოგადოებრივი მედიის დამოუკიდებელი მუშაობა.