IEA: დიზელის დეფიციტი 2027 წლის მეორე ნახევრამდე გასტანს

IEA-მ ოქტომბრის ნავთობის ბაზრის ანგარიშში განაცხადა, რომ მიწოდება 2027 წლის მეორე ნახევრამდე შეზღუდული დარჩება.

IEA-ს ცნობით, მესამე კვარტალში გაზოილის ბაზარი სეზონური ტენდენციის საწინააღმდეგოდ გამკაცრდა. ამას წინა სამი თვის განმავლობაში „ჩვეულებრივზე ბევრად მკვეთრი მარაგების შემცირება“ დაემატა. სააგენტოს განმარტებით, ამის გამო ზამთარში მოთხოვნის პიკამდე გაზოილის გლობალურ ბაზარს უმნიშვნელოვანესი მარაგები აღარ ჰქონდა.

IEA-ს მონაცემებით, გასულ თვეში დიზელის გლობალური ექსპორტი, წინა წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით, დღეში 700 000 ბარელით შემცირდა. სააგენტოს ცნობით, რუსეთიდან და ახლო აღმოსავლეთიდან დღეში 1,3 მილიონი ბარელის დანაკარგი სხვა წყაროებიდან გაზრდილმა მიწოდებამ მხოლოდ ნაწილობრივ აანაზღაურა.

ნავთობზე მოთხოვნა მაღალი ფასების გამო მთლიანობაში შესუსტდა. თუმცა, IEA-მ განაცხადა, რომ დიზელზე შედარებით ნაკლებად ფასმგრძნობიარე მოთხოვნა ძლიერი დარჩა. ამას მომხმარებლებისთვის მაღალი ფასების შემსუბუქებისკენ მიმართული სამთავრობო ზომები უწყობდა ხელს.

სააგენტომ განაცხადა: „მარაგების შემცირებამ, გადამუშავების მარჟების მკვეთრმა ზრდამ და ბექვორდაციის გაძლიერებამ დამატებითი მიწოდების საჭიროებაზე მიანიშნა“. IEA-მ დასძინა: „წლის ბოლომდე ნავთობგადამამუშავებელ ქარხნებში გადამუშავების სწრაფი აღდგენაც კი ვერ უზრუნველყოფს გაზოილზე მოთხოვნის დაკმაყოფილებას 2026 წლის მეოთხე კვარტალში. ეს მიანიშნებს, რომ სეზონური რყევების გარდა, დაკარგული მარაგების შევსება 2027 წლის მეორე ნახევრამდე ნაკლებად სავარაუდოა“.

IEA-მ აღნიშნა, რომ სექტემბრის შუა რიცხვებში სინგაპურში დიზელის საბითუმო ფასმა ბარელზე 200 დოლარს გადააჭარბა. ევროპასა და აშშ-ში ფასმა ისტორიულ მაქსიმუმს, დაახლოებით 220 დოლარს მიაღწია.

სააგენტომ ანგარიშში განაცხადა: „უმეტეს მსხვილ ეკონომიკაში დიზელის საცალო ფასებიც რეკორდულ ნიშნულებამდე გაიზარდა“. თუმცა, IEA-მ გააფრთხილა, რომ ნედლი ნავთობის გადაზიდვის ბაზარზე დაძაბულობამ მიწოდებული დიზელის ფასი შესაძლოა კვლავ გაზარდოს. ეს უახლოეს კვირებში გაზოილის მთავარ იმპორტიორ ბაზრებს, ევროპას, აფრიკასა და ლათინურ ამერიკას შეეხება.

აშშ-ში დიზელის ფასმა გასულ თვეში პირველად ერთ გალონზე 6 დოლარს მიაღწია. ირანის ომი გლობალურ ენერგეტიკულ ბაზრებზე გავლენას კვლავ ახდენდა. ბაზრის ზოგიერთი დამკვირვებელი გაფრთხილებას გამოთქვამდა, რომ მაღალი ფასები შესაძლოა კიდევ რამდენიმე თვე შენარჩუნდეს.

აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა გასულ კვირას განაცხადა, რომ რუსეთის პრეზიდენტ ვლადიმერ პუტინთან შეთანხმებას მიაღწია. შეთანხმებით, რუსეთს გლობალური ბაზრისთვის დაუყოვნებლივ 300 000 მეტრული ტონა დიზელი უნდა მიეწოდებინა. მიზანი ირანის ომით გამოწვეული მიწოდების შეზღუდვის შემდეგ ფასების მკვეთრი ზრდის კომპენსირება იყო.