ხუთი დავა, რომლებიც ნატოს რუსეთთან ომის გეგმებს განსაზღვრავს

მოლაპარაკებებს პენტაგონის მიერ ევროპაში ამერიკული ძალების დაგეგმილი მიმოხილვა ართულებს. ვაშინგტონმა წელს ნატოსთვის ხელმისაწვდომი ძალებიდან უკვე გაიყვანა სტრატეგიული ბომბდამშენები, გამანადგურებლები, დრონები, წყალქვეშა ნავები და სამხედრო ხომალდები.

მიმოხილვა დეკემბერში, ნატოს მოლაპარაკებების შუა პერიოდში დასრულდება. შეშფოთებას იწვევს, რომ პროცესი შეიძლება შეფერხდეს და აშშ-მა ევროპისთვის აუცილებელი საშუალებები, მაგალითად, მძიმე სატრანსპორტო თვითმფრინავები გაიყვანოს.

აშშ-ის შესაძლებლობების ჩანაცვლება მოკავშირეებს ტვირთის სამართლიან განაწილებაზე კამათს აიძულებს. ეროვნული ბიუჯეტების მზარდი წნეხის გამო შეთანხმება რთული იქნება. თავდაცვის ლობისტური ორგანიზაცია ASD-ის ხელმძღვანელმა და ნატოს ყოფილმა მაღალჩინოსანმა კამილ გრანმა თქვა, რომ ადრე დანაკლისს აშშ ავსებდა. მან დასძინა: „ეს ასე აღარ არის“.

ერთ-ერთი გამოსავალი კონკრეტული იარაღის მოთხოვნებიდან ქვეყნებისთვის მიზნების განსაზღვრაზე გადასვლაა. მაგალითად, მათ შეიძლება რუსეთის სამეთაურო პუნქტების განადგურება დაევალოთ. ეს მეტ მოქნილობას მისცემს ევროპელ მოკავშირეებს, რომლებსაც Tomahawk-ის ფრთოსან რაკეტებზე წვდომა არ აქვთ. Rasmussen Global-ის აღმასრულებელმა დირექტორმა ფაბრის პოტიემ აღნიშნა: „ათასობით Tomahawk არ გვჭირდება, მაგრამ შეიძლება ათასობით იაფი ალტერნატივა გვქონდეს“.

რუსეთზე ყურადღების გამახვილება სხვა საფრთხეებით შეშფოთებულ მოკავშირეებთან უთანხმოებას გამოიწვევს. ნატო ფორმალურად უსაფრთხოების „360-გრადუსიან“ მიდგომას ემხრობა. თუმცა, 2022 წელს უკრაინაში რუსეთის სრულმასშტაბიანი შეჭრის შემდეგ ყურადღება აღმოსავლეთისკენ გადავიდა. გასულ წელს არქტიკული მისიის შექმნის გამო ჩრდილოეთის მნიშვნელობაც გაიზარდა.

ზოგ მოკავშირეს სამხრეთ და სამხრეთ-აღმოსავლეთ ფლანგებზე მეტი ყურადღება სურს. პრობლემებს შორისაა ლიბიაში რუსი დაქირავებული მებრძოლები, მიგრაციის იარაღად გამოყენების შესაძლებლობა და წყალქვეშა ნავების გააქტიურება. ამას შავ ზღვაში გემებზე დრონებით თავდასხმებიც ემატება. ნატოს მეორე დიპლომატმა თქვა: „ჩრდილოეთს ზედმეტად დიდი ყურადღება ექცევა. მიდგომა უნდა შევცვალოთ“.

უკრაინის ფრონტზე დრონების ფართო გამოყენება უპილოტო შესაძლებლობებსა და ტანკებისა და არტილერიის ზრდას შორის ბალანსზე დებატებს გამოიწვევს. მოკავშირეთა უმეტესობა უპილოტო სისტემების გამოყენების გაზრდას გეგმავს.

გაერთიანებულმა სამეფომ წელს ავტონომიურ ხომალდებზე დაფუძნებული „ჰიბრიდული ფლოტი“ გამოაცხადა, რომელშიც Type 93-ის უმართავი წყალქვეშა აპარატები შევა. საფრანგეთმა დრონებისა და მოლოდინის რეჟიმში მოქმედი საბრძოლო მასალებისთვის დაახლოებით 8,4 მილიარდი ევრო გამოყო. გერმანია მომავალ წელს დრონების პირველ სპეციალიზებულ პოლკს ქმნის.

გრანის თქმით, უპილოტო სისტემებისკენ სწრაფვას ჯარისკაცების დაქირავების სირთულეც აძლიერებს. მან აღნიშნა: „ჩვენი საზოგადოებები ბერდება და ადამიანური რესურსის პრობლემა გვაქვს“.

ქვეყნებმა რუსეთის ტექნოლოგიურ განვითარებას ეროვნული თავდაცვის ბიუჯეტების გადაჭარბების გარეშე უნდა უპასუხონ. ვანდიეს თქმით, რუსეთი წელიწადში 9 მილიონ დრონს აწარმოებს, რაც ალიანსისგან „საკმაოდ რადიკალურ ძალისხმევას“ მოითხოვს. მან შეიარაღების მოძველების თავიდან ასაცილებლად აპარატურის განახლების სააბონენტო მოდელი შესთავაზა.

მოკავშირეთა უმეტესობა თანხმდება, რომ უკრაინა მათ უსაფრთხოებას აძლიერებს. ქვეყანას დიდი და ბრძოლაში გამოცდილი არმია აქვს. ის სწრაფად ავითარებს საჰაერო, საზღვაო და სახმელეთო დრონებს, საჰაერო თავდაცვას, რაკეტებსა და Delta-ს ბრძოლის ველის მართვის მოწინავე სისტემას.

ზოგი ქვეყანა უკრაინასთან უფრო მჭიდრო სამხედრო და სამრეწველო თანამშრომლობას ითხოვს. სხვები სიფრთხილისკენ მოუწოდებენ, რადგან უკრაინის ომი ნატოს დოქტრინისგან განსხვავდება. დოქტრინა სწრაფ მანევრებს, ჰაერში უპირატესობასა და შორი მანძილიდან ზუსტ დარტყმებს ითვალისწინებს.

ნატოს უმაღლესმა მთავარსარდალმა, ამერიკელმა გენერალმა ალექსუს გრინკევიჩმა ევროპარლამენტს ამ თვის დასაწყისში უთხრა: „ამ კონფლიქტიდან უდიდესი გაკვეთილები უნდა ვისწავლოთ“. თუმცა, მან დასძინა: „ჩვენ ასეთი ომის წარმოება არ გვინდა“.

თემებიალექსუს გრინკევიჩიკამილ გრანინასიმა ბაროუზიპიერ ვანდიეფაბრის პოტიენატოპოლიტიკოაშშრუსეთიუკრაინა

გამოქვეყნდა 19 ოქტომბერი, 2026