ნობელის მშვიდობის პრემიის ლაურეატმა სასამართლოს წინააღმდეგ სანქციები დაგმო

ნობელის კომიტეტმა სამხრეთ აფრიკელი ყოფილი მოსამართლე პარასკევს „მშვიდობისა და საერთაშორისო სამართლის ხელშეწყობისთვის“ დააჯილდოვა. კომიტეტის განცხადებით, მისმა ძალისხმევამ „უფრო ყოვლისმომცველი გლობალური სამართლებრივი წესრიგისთვის“ გზა გაკვალა.

აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა არჩევანის გამო უკმაყოფილება გამოთქვა. რამდენიმე საათის შემდეგ აშშ-მა მასშტაბური სანქციები გამოაცხადა და მნიშვნელოვნად გააძლიერა მცდელობა, დაეშალა ინსტიტუტი, რომელსაც „თვითნებურს“ უწოდებს.

სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლომ განაცხადა, რომ ზომები კანონის უზენაესობასა და საერთაშორისო სამართლებრივი წესრიგის საფუძვლებზე თავდასხმაა.

პილაიმ შაბათს ოსლოში, ნობელის მშვიდობის ცენტრში გამართულ ღონისძიებაში ვიდეოკავშირით მიიღო მონაწილეობა. მან განაცხადა: „საერთაშორისო სასამართლოების არსებობის გაგრძელება, განსაკუთრებით ჰააგაში მდებარე სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლოსი, დიდ დაძაბულობასა და შეშფოთებას იწვევს.

ყველაზე მნიშვნელოვანი ისაა, რომ ერთმა ქვეყანამ მოსამართლეების წინააღმდეგ სანქციები მხოლოდ მათ მიერ გამოცემული სასამართლო განჩინებების გამო გამოაცხადა. ეს უპრეცედენტო და მიუღებელია“.

აშშ-ის სახელმწიფო მდივანმა მარკო რუბიომ მანამდე განმარტა, რომ სანქციების მიზანი „აშშ-ის სუვერენიტეტის დაცვაა“. ზომები აშშ-ის სუბიექტებს სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლოსთან ოპერაციების განხორციელებას უკრძალავს. რუბიომ სასამართლო ამერიკელების გასამართლების მცდელობაშიც დაადანაშაულა.

აშშ-მა სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლოს 17 მოსამართლესა და ოფიციალურ პირს უკვე დაუწესა სანქციები. ახალი ნაბიჯი სანქციებს თავად სასამართლოს, როგორც ინსტიტუტს, უწესებს და მისი ფინანსური საქმიანობის შეფერხებას ისახავს მიზნად.

თუმცა, აშშ-მა ზოგიერთი ახალი სანქციის ამოქმედებამდე ექვსთვიანი შეღავათიანი პერიოდი განსაზღვრა. ამ დროის განმავლობაში წევრ სახელმწიფოებს სასამართლოს საქმიანობის დაფინანსება შეუძლიათ. ვაშინგტონის განცხადებით, ამ ნაბიჯმა ქვეყნებს დრო უნდა მისცეს, რათა აშშ-ის შეშფოთების „გადასაჭრელ გზაზე“ შეთანხმდნენ.

ტრამპის ადმინისტრაცია ამტკიცებს, რომ სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლოს ეგრეთ წოდებული გლობალისტები მართავენ, რომლებიც ამერიკის სუვერენიტეტს ემუქრებიან.

ადმინისტრაციის აღშფოთება გამოიწვია ავღანეთში ამერიკელი ჯარისკაცების ქმედებების წარსულმა გამოძიებამ, რომელიც სასამართლომ მოგვიანებით დახურა. უკმაყოფილებას იწვევს ისრაელის ოფიციალური პირების, მათ შორის პრემიერ-მინისტრ ბენიამინ ნეთანიაჰუს, დაპატიმრების ორდერებიც. თუმცა, ახალი სანქციები ზომების გაუქმების წინაპირობად ამ ორდერების გაუქმებას არ ითხოვს.