ფეზეშკიანი: ირანი აშშ-ს არ დანებდება, მოდი დიალოგისკენ მოუწოდებს

ფეზეშკიანმა პარასკევს გვიან, ნიუ-დელიში ინდოეთის რელიგიურ ლიდერებთან შეხვედრისას განაცხადა: „ირანმა ისრაელსა და აშშ-ს წარმატებით გაუწია წინააღმდეგობა. რადგან ჭეშმარიტებასა და სამართლიანობას ვეძებთ, მჩაგვრელ ქედმაღლობას არ დავემორჩილებით“.

ფეზეშკიანმა ეს განცხადებები ინდოეთში შაბათ-კვირას დაგეგმილ ბრიკსის სამიტამდე გააკეთა. მანამდე აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა თქვა, რომ ვაშინგტონის სამხედრო მოქმედების გარეშე ირანი ისრაელსა და ახლო აღმოსავლეთს გაანადგურებდა და აშშ-ის ქალაქებზე დარტყმებს დაიწყებდა.

ტრამპმა ხუთშაბათს განაცხადა: „იგივეს გაკეთება რომ დამჭირვებოდა, ზუსტად იმავეს გავაკეთებდი“.

ფეზეშკიანი, რომელიც ინდოეთს პირველად ეწვია, პარასკევს პრემიერ-მინისტრ ნარენდრა მოდისაც შეხვდა. ორმხრივ შეხვედრაზე მოდიმ მეზღვაურების უსაფრთხოებაზე შეშფოთება გამოთქვა. მან მშვიდობის, ასევე ნაოსნობისა და ვაჭრობის თავისუფლების აუცილებლობას გაუსვა ხაზი.

ირანსა და ომანს შორის მდებარე, უმნიშვნელოვანეს ჰორმუზის სრუტეში ნავთობისა და სხვა ტვირთების გადაზიდვა თითქმის შეწყდა. ეს მას შემდეგ მოხდა, რაც აშშ-მა და ისრაელმა 28 თებერვალს ირანთან ომი დაიწყეს. გემები და მეზღვაურები ერთ ჯერზე კვირებით ან თვეებით ჩარჩნენ.

ინდოეთის პრემიერ-მინისტრმა კვლავ მოუწოდა მხარეებს, რომ ახლო აღმოსავლეთში კონფლიქტი „დიალოგითა და დიპლომატიით“ მოაგვარონ.

ამ თვეში აშშ-სა და ირანს შორის საბრძოლო მოქმედებების მკვეთრ გამწვავებას ნედლი ნავთობის მსოფლიო ფასების ზრდა მოჰყვა. ენერგიის გაძვირება ინდოეთის მსგავსი ქვეყნებისთვის სერიოზული პრობლემაა, რადგან ისინი ენერგორესურსების მსხვილი იმპორტიორები არიან.

ინდოეთი მსოფლიოს ყველაზე სწრაფად მზარდი მსხვილი ეკონომიკაა და ომით გამოწვეული მიწოდების შეფერხებების მიმართ ერთ-ერთი ყველაზე მოწყვლადი ქვეყანაა. სამხრეთ აზიის ქვეყანა საჭირო საწვავის თითქმის 85%-ს უცხოეთიდან იღებს. ის ჰორმუზის სრუტეზე გამავალ ენერგომომარაგების ჯაჭვზეა დამოკიდებული.

ახლო აღმოსავლეთში კონფლიქტი ინდოეთის ბევრ ეკიპაჟს შეეხო. ივლისში ჰორმუზის სრუტეში გავლისას ორ გემს დაესხნენ თავს, რომლებზეც სულ 30 ინდოელი მეზღვაური იმყოფებოდა. ინდოეთის მთავრობის ცნობით, ახლო აღმოსავლეთში კონფლიქტის შედეგად 10 მეზღვაური დაიღუპა.

პარასკევს ბრიკსის ბიზნესფორუმიდან გამოსვლისას მოდისა და ფეზეშკიანის თბილი ხელის ჩამორთმევა გადაიღეს.

ინდოეთში ირანის საელჩომ X-ზე დაწერა: „როდესაც ორი დიდი ერის ლიდერები ერთმანეთს ხელს ართმევენ, ისინი ორი დიდი ცივილიზაციის ისტორიულ მეგობრობას გვახსენებენ“. საელჩომ ამ განცხადებით ორ ქვეყანას შორის მეგობრობა შეაქო.