რუსული საწვავის მყიდველები აშშ-ის სანქციების კანონპროექტს ეწინააღმდეგებიან

აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა კანონპროექტს კანონის ძალის მისაცემად ჯერ ხელი უნდა მოაწეროს. ის მოსკოვის ხელმძღვანელობის, ენერგეტიკული სექტორის, თავდაცვის მრეწველობისა და „ჩრდილოვანი ფლოტის“ წინააღმდეგ სავალდებულო სანქციებს აწესებს. ეს ფლოტი ემბარგოდადებულ რუსულ საწვავს ზღვით აწვდის.

კანონპროექტი ტრამპს ამ საწვავის ხუთი უმსხვილესი გლობალური მყიდველისთვის 100%-იანი სანქციების დაწესების უფლებასაც ანიჭებს. ეს შესაძლებლობა აშშ-ის მოკავშირეებს აშფოთებს. 2022 წლიდან რუსული ნედლი ნავთობის ექსპორტის 50% ჩინეთმა შეიძინა, 37% ინდოეთმა, 5% თურქეთმა და 5% ევროკავშირმა. ჰელსინკიში დაფუძნებული არაკომერციული ორგანიზაციის, ენერგეტიკისა და სუფთა ჰაერის კვლევის ცენტრის (Centre for Research on Energy and Clean Air), მონაცემებით, ამ პერიოდში ევროკავშირი რუსული გათხევადებული ბუნებრივი აირის უმსხვილესი მყიდველიც იყო, 49%-იანი წილით. მან რუსული მილსადენის გაზის 32%-იც შეიძინა და ამ კატეგორიაშიც პირველი ადგილი დაიკავა.

კრემლის პრესსპიკერმა დმიტრი პესკოვმა ხუთშაბათს ჟურნალისტებს განუცხადა: „კანონპროექტი არამეგობრული ქმედებების კატეგორიას მიეკუთვნება. აშშ-ის მიერ ნებისმიერი დამატებითი სანქციის დაწესება უკრაინაში მშვიდობიანი მოგვარების მოძებნას ნამდვილად გაართულებს“.

ინდოეთის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ განაცხადა, რომ ნიუ-დელიმ ვაშინგტონთან ურთიერთობაზე ამ ზომების შესაძლო გავლენა მანამდე „ძალიან მკაფიოდ ჩამოაყალიბა“. სამინისტრომ დასძინა, რომ ქვეყანა „სავაჭრო და ეკონომიკური ინტერესების დასაცავად ყველა აუცილებელ ზომას მიიღებს“.

ამასთან, ჩინეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს პრესსპიკერმა გუო ძიაკუნმა განაცხადა: „პეკინის სავაჭრო ურთიერთობები რომელიმე მესამე მხარის ჩარევას ან იძულებას არ ექვემდებარება“.

სანქციების კანონპროექტის კრიტიკოსები ამტკიცებენ, რომ ის ტრამპს გამონაკლისების დასაშვებად მეტისმეტ თავისუფლებას ანიჭებს. ეს შეიძლება შეეხოს რუსეთის მსხვილ მხარდამჭერებს, მაგალითად ჩინეთს, რომლებთანაც ვაშინგტონი უფრო ფართო სავაჭრო შეთანხმებებს ცდილობს. საპირისპიროდ, ტრამპმა შესაძლოა ზომები მისით უკმაყოფილო აშშ-ის მოკავშირეების, მათ შორის ევროკავშირის, წინააღმდეგ გამოიყენოს. ამის საფუძველი შეიძლება ზოგიერთი წევრი ქვეყნის, მაგალითად სლოვაკეთისა და უნგრეთის, მიერ ნავთობისა და გაზის შესყიდვები გახდეს.

ტრამპს არ უთქვამს, მოაწერს თუ არა ხელს რუსეთის წინააღმდეგ სანქციების კანონპროექტს. უოლ სტრიტ ჯორნალმა (The Wall Street Journal) ხუთშაბათს თეთრ სახლზე დაყრდნობით გაავრცელა ინფორმაცია, რომ ტრამპი ხელმოწერას აპირებს. ევროკომისიას კანონპროექტზე საჯარო კომენტარი არ გაუკეთებია.