Disney-მ Character.AI-ს გაკოტრება გარიგების პირობად დაუდო

ლიცენზია უახლოეს თვეებში აუქციონზე გაიყიდება. თუ Character.AI და არაუზრუნველყოფილი კრედიტორების კომიტეტი Disney-ს გამარჯვებულად შეარჩევენ და სასამართლო გარიგებას დაამტკიცებს, Disney დამატებით 12,5 მილიონ დოლარს გადაიხდის. წინააღმდეგ შემთხვევაში, კომპანია 2 მილიონი დოლარის დეპოზიტსა და გარიგების ჩაშლის საფასურს მიიღებს.

„კონკურენტული პროცესის შესანარჩუნებლად“ Disney გამარჯვებულ პრეტენდენტს უფლებას მისცემს, Character.AI-დან უკვე დაქირავებული „ზოგიერთი ახალი თანამშრომლის“ 80%-მდე გასაუბრებაზე მიიწვიოს და სამსახური შესთავაზოს. თანამშრომლებს თავად Disney შეარჩევს. თუმცა ექსპერტები რამდენიმე თვეში თანამშრომელთა ერთი კომპანიიდან მეორეში გადაყვანას არარეალისტურად მიიჩნევენ.

Disney-მ სასამართლო განკარგულების პროექტიც მოამზადა. ის განმარტავს, რომ პროცესი ორი კომპანიის შერწყმად არ უნდა ჩაითვალოს. Character.AI შეინარჩუნებს პასუხისმგებლობას „ნებისმიერ ვალდებულებაზე“, მათ შორის მის წინააღმდეგ სამართლებრივ მოთხოვნებზე.

მემფისის უნივერსიტეტის სამართლის სკოლის პროფესორმა და ფედერალური სავაჭრო კომისიის კონკურენციის ბიუროს ყოფილმა დირექტორის მოადგილემ ჯონ ნიუმენმა თქვა: „ათწლეულების განმავლობაში ვითარდებოდა კორპორაციული სამართალი იმ პრობლემის მოსაგვარებლად, როცა მყიდველს ყველა აქტივი სურს, მაგრამ არცერთი ვალდებულება“. მისი თქმით, Disney-სა და Character.AI-ს უჩვეულო გარიგება ისეა მოწყობილი, რომ „კორპორაციული სამართლის ყველა ეს დამცავი მექანიზმი მის შესაკავებლად ნამდვილად არ შექმნილა“.

2024 წლის აგვისტოში Google-მა სტარტაპს მისი ტექნოლოგიის ლიცენზირებისთვის, გავრცელებული ცნობით, 2,7 მილიარდი დოლარი გადაუხადა. Google-ის წარმომადგენელმა უაირდს (Wired) განუცხადა, რომ ლიცენზია იმ დროისთვის არსებულ ტექნოლოგიას ეხებოდა. Google-მა Character.AI-ს დამფუძნებლები და მანქანური სწავლების წინასწარი მომზადების კვლევითი გუნდის სხვა წევრებიც დაიქირავა, თუმცა თანამშრომელთა „უდიდესი უმრავლესობა“ კომპანიაში დარჩა.

მომდევნო წლებში რამდენიმე სარჩელში Google Character.AI-სთან ერთად მოპასუხედ დასახელდა. ერთ-ერთ სარჩელში ნათქვამი იყო, რომ 14 წლის ბიჭმა თავი მოიკლა მას შემდეგ, რაც Character.AI-ს ჩატბოტმა „ემოციურად დამოკიდებული და სექსუალურად ექსპლუატაციური ურთიერთობა ჩამოაყალიბა“.

Google ამტკიცებდა, რომ Character.AI-სგან ცალკე კომპანია იყო და მოზარდის სიკვდილზე პასუხისმგებლობა არ ეკისრებოდა. კომპანიის თქმით, სიკვდილი სალიცენზიო გარიგებამდე მოხდა. მოსამართლემ ეს არგუმენტი არ გაიზიარა და დაადგინა, რომ მოსარჩელემ Google-ის ხელშეწყობისთვის პასუხისმგებლობა საკმარისად დაასაბუთა.

მიმდინარე წლის იანვარში Google და Character.AI ამ და მრავალი მსგავსი სარჩელის მოგვარებაზე პრინციპულად შეთანხმდნენ. Character.AI-მ მაშინ განაცხადა: „Character.AI-მ ხელოვნური ინტელექტის უსაფრთხოებისა და მოზარდების დასაცავად ინოვაციური და გადამწყვეტი ნაბიჯები გადადგა. კომპანია ამ ძალისხმევას გააგრძელებს და სფეროს სხვა მონაწილეებს მსგავსი სტანდარტების მიღებისკენ მოუწოდებს“.

ერთ-ერთი საქმის შეწყვეტის განკარგულების თანახმად, კალიფორნიის მემკვიდრეობის სასამართლომ საერთო შეთანხმება ივლისში დაამტკიცა. მსაჯმა თითოეულ შეთანხმებასთან დაკავშირებული საკითხები უნდა განეხილა. Character.AI-ს გაკოტრებამდე ერთი დღით ადრე, 11 ოქტომბერს, მსაჯმა თითოეული შეთანხმება დაამტკიცა.

Google-თან გარიგების შემდეგ Character.AI-მ მთავარი თანამშრომლები დაკარგა. ამჟამინდელი აღმასრულებელი დირექტორის თქმით, კომპანია მომგებიანობას „ყოველთვის“ ვერ აღწევდა, თუმცა ხელოვნური ინტელექტის ხელსაწყოების განვითარება გააგრძელა. მათ შორის იყო „გამოგონილ პერსონაჟებთან რეალურ დროში, ხმით მართული, FaceTime-ის მსგავსი ვიდეოს გენერირება“.

2025 წლის აგვისტოში Character.AI-მ საინვესტიციო ბანკირთან ერთად სტრატეგიული მყიდველის ან ინვესტორის ძებნა დაიწყო. გაკოტრების დოკუმენტების მიხედვით, პოტენციური პარტნიორები პროდუქტსა და მომხმარებელთა ბაზას „შთამბეჭდავად“ აფასებდნენ. თუმცა სასამართლო დავები და „მარეგულირებელი ტვირთი“ კომპანიას გაყიდვისთვის უვარგისს ხდიდა.

იმავე წლის ნოემბერში Character.AI-მ შეიტყო, რომ შტატების გენერალური პროკურორების კოალიციამ გამოძიება დაიწყო. გაკოტრების განაცხადის შეტანისას გამოძიებაში 46 შტატი და ტერიტორია მონაწილეობდა.

გენერალურ პროკურორთა ეროვნულმა ასოციაციამ (National Association of Attorneys General) 40 შტატის სახელით გაკოტრების საქმეში ინტერესის შესახებ შეტყობინება წარადგინა. დოკუმენტის მიხედვით, გამოძიებებმა „სერიოზული პრობლემები“ გამოავლინა. მასში შეტანილი იყო ეკრანის ანაბეჭდები, რომლებშიც Character.AI-ს ჩატბოტები არასრულწლოვნებს თვითდაზიანების კვალის დამალვისა და მშობლების მოკვლისკენ მოუწოდებდნენ.

Character.AI-ს წარმომადგენელმა განაცხადა, რომ დოკუმენტი „ჩვენი პლატფორმის უსაფრთხოებას ზუსტად არ ასახავს“. დოკუმენტების მიხედვით, კომპანია შტატებთან პრობლემების მოგვარების გზებზე მოლაპარაკებას აწარმოებდა, თუმცა გაკოტრებამდე შეთანხმებას ვერ მიაღწია.

თუ სასამართლო გარიგებას დაამტკიცებს, Disney Character.AI-ს თანამშრომლებსა და ტექნოლოგიური სისტემის დიდ ნაწილს მიიღებს. ამასთან, კომპანია მიმდინარე სამართლებრივ პრობლემებს, მათ შორის მრავალშტატიან გამოძიებას, თავიდან აიცილებს. ინტერესის შესახებ შეტყობინების წარმდგენმა შტატებმა გაკოტრების ნებისმიერი გეგმის გასაჩივრების უფლება დაიტოვეს.

ნიუმენმა თქვა: „საზოგადოებისთვის საზიანოა, როცა კომპანიებს პასუხისმგებლობის გარეშე კონტროლის უფლება ეძლევათ. სწორედ ამას ჰგავს ეს გარიგება“.

თემებიკარანდიპ ანანდიჯონ ნიუმენიCharacter.AIDisneyGoogleგენერალურ პროკურორთა ეროვნული ასოციაციაკონგრესიმემფისის უნივერსიტეტის სამართლის სკოლაფედერალური სავაჭრო კომისიახელოვნური ინტელექტი

გამოქვეყნდა 19 ოქტომბერი, 2026