ევროკავშირი აშშ-ს სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლოს დაცვას ჰპირდება

ევროკავშირი სასამართლოს მუშაობისა და ევროპული კომპანიების დაცვის შესაძლო გზებს განიხილავს, თუმცა დიპლომატიურ გზაზე უარის თქმას არ აპირებს. ევროკავშირი მიესალმა აშშ-ის მზადყოფნას, რომ თავისი შეშფოთება რომის სტატუტის მონაწილე სახელმწიფოებთან განიხილოს. ბრიუსელი ზომების ამოქმედების გადადებას შესაძლებლობად მიიჩნევს, რომელიც უნდა გამოიყენოს. აშშ-ის სანქციები დაუყოვნებლივ არ ამოქმედდება. მანამდე ექვსთვიანი საშეღავათო პერიოდი იქნება, რომელიც მოლაპარაკებისთვის შესაძლებლობას ქმნის. ევროკავშირს ასევე შეეძლება, სულ მცირე, სასამართლოსადმი დონალდ ტრამპის დიდი ხნის უკმაყოფილების შერბილება სცადოს. ევროკავშირის სახელით გავრცელებულ განცხადებაში უმაღლესმა წარმომადგენელმა კაია კალასმა თქვა: „ხელმისაწვდომი დრო დიპლომატიისთვის სივრცეს ქმნის, რათა სანქციები სწრაფად გაუქმდეს და სასამართლოს დამოუკიდებლობისა და მთლიანობის შემლახავი შემდგომი ზომები თავიდან ავიცილოთ“.

ბრიუსელისთვის ერთ-ერთი შესაძლო გზა ბელგიის საგარეო საქმეთა მინისტრ მაქსიმ პრევოს მიერ კვლავ შეთავაზებული „დაბლოკვის სტატუტის“ გამოყენებაა. „დაბლოკვის სტატუტი“ ევროპულ კომპანიებსა და ეკონომიკურ სუბიექტებს უცხოური სანქციების შესრულებას უკრძალავს. ის ასევე ხელს უშლის ევროკავშირში იმ სასამართლო გადაწყვეტილებების აღიარებას, რომლებიც დაბლოკილ სანქციურ კანონებს ეფუძნება. თუმცა ეს აშშ-ის ბაზარზე მოქმედ ევროპულ კომპანიებს სრულად ვერ დაიცავს. ის სასამართლოსთვის ამერიკული კომპანიების მომსახურებაზე წვდომასაც ავტომატურად ვერ უზრუნველყოფს. სისხლის სამართლის საერთაშორისო სასამართლოს მონაწილე სახელმწიფოთა ასამბლეის ბიურომ „იძულებითი ზომების“ გაუქმება მოითხოვა და მათ „სამწუხარო“ უწოდა. ნობელის პრემიის ახალმა ლაურეატმა ნავი პილაიმ ზომები „მიუღებლად“ შეაფასა.

როგორც ჩანს, სასამართლოს ყოფილი მოსამართლის, პილაის, არჩევამ ტრამპის უარყოფითი დამოკიდებულება კიდევ უფრო გაამწვავა.

პრეზიდენტმა განაცხადა: „მისი სახელი არასდროს გამიგონია. მე რვა ომი მოვაგვარე და თითოეულისთვის ნობელის პრემია მეკუთვნოდა. არ დავივიწყებთ ნორვეგიის უარს, რომ ნობელის პრემია აშშ-ისთვის გადაეცა“. ტრამპმა ამას ოსლოსთვის „წარუშლელი ლაქა“ და „ერთი მუჭა რადიკალი იდეოლოგის მიერ სამუდამოდ დისკრედიტებული პრემია“ უწოდა.

ტრამპის სამიზნე გაეროცაა. პილაი გაეროს საერთაშორისო დამოუკიდებელ საგამოძიებო კომისიას ხელმძღვანელობდა, რომელიც ოკუპირებულ პალესტინის ტერიტორიებს იკვლევდა. ერთი წლის წინ კომისიამ ისრაელი ღაზის სექტორში გენოციდის ჩადენაში დაადანაშაულა. გავრცელებული ცნობებით, პრეზიდენტი გაეროს ხელმძღვანელის პოსტზე წარდგენილ ყველა კანდიდატს ეწინააღმდეგება. მას სხვა კანდიდატები სურს, რომლებიც მის მსოფლმხედველობასა და ორგანიზაციის რადიკალურად შეცვლის სურვილს მეტად შეესაბამებიან. გენერალური მდივნის, ანტონიო გუტერეშის, უფლებამოსილების ვადა დეკემბრის ბოლოს იწურება. ახალი ხელმძღვანელი თანამდებობას იანვრიდან უნდა შეუდგეს.