Meta-ს რეკლამებმა პოლონელები ფასიანი გამოწერების ხაფანგში შეიყვანა

პოლონეთის კომპიუტერულ ინციდენტებზე რეაგირების ჯგუფმა (CERT Polska) Android-ის მომხმარებლების სატელეფონო ანგარიშებიდან თანხის თაღლითურად ჩამოჭრის კამპანია შეაფერხა. კამპანია Meta-ს ფასიანი რეკლამებით პოლონელ მომხმარებლებს Google Play-ზე განთავსებული მავნე აპებისკენ მიმართავდა.

გამოძიებისას Meta-ს 1 235 რეკლამა აღრიცხეს. მათგან 852 რეკლამა კამპანიასთან დაკავშირებულ 17 აპს უწევდა პოპულარიზაციას. ექვსი აპი თაღლითური ჩამოჭრის დადასტურებულ კომპონენტებს ან მათ პირდაპირ ბმულებს შეიცავდა. დანარჩენ 11 აპში საერთო მავნე ჩამტვირთველები აღმოაჩინეს, თუმცა მკვლევრებმა საბოლოო მავნე მოდულების მოპოვება ვერ შეძლეს.

ასეთი თაღლითობისას მავნე პროგრამა მობილური კავშირის აბონენტებს მათი ინფორმირებული თანხმობის გარეშე ფასიან მომსახურებებზე არეგისტრირებს. მომწოდებლის მიხედვით, პროგრამამ შესაძლოა გაზრდილი ტარიფის SMS გაგზავნოს ან ოპერატორის ანგარიშსწორების პროცესი ავტომატურად გაიაროს. ეს გამოწერის დასადასტურებლად საჭირო კოდის ხელში ჩაგდებასაც მოიცავს. თანხა შემდეგ დაზარალებულის სატელეფონო ანგარიშზე აისახება ან წინასწარ შევსებული ბალანსიდან ჩამოიჭრება.

ერთ-ერთ გამოვლენილ სქემაში პროგრამა შესყიდვის მოთხოვნისთვის ან დასადასტურებლად გენერირებულ საკვანძო სიტყვებს გაზრდილი ტარიფის მოკლე SMS-ნომრებზე აგზავნიდა. მოკლე ნომრები ფასიანი მომსახურებებისთვის გამოყენებული შემოკლებული ნომრებია. CERT-მა სამი ასეთი ნომერი პოლონეთის სატელეკომუნიკაციო მარეგულირებლის, UKE-ს (UKE), საჯარო რეესტრში გადაამოწმა. ყველა მათგანი მოქმედ ფასიან მომსახურებას ეკუთვნოდა.

კამპანია ანგარიშსწორების ორ გზას იყენებდა. სამ რეგისტრირებულ მოკლე ნომერზე თითო შეტყობინება 30,75 პოლონური ზლოტი (7,97 დოლარი) ღირდა. Teleaudio-ს მიერ მართული, მობილური ოპერატორის მეშვეობით პირდაპირი ანგარიშსწორების ცალკე შეთავაზება ყოველ შვიდ დღეში 17 პოლონური ზლოტის (4,41 დოლარი) ჩამოჭრას ითვალისწინებდა.

CERT Polska-ს უსაფრთხოების უფროს ინჟინერს, კაცპერ რატაიჩაკს, დაზარალებულთა რაოდენობა და მათი საერთო ზარალი არ დაუსახელებია. სამი მოკლე ნომერი პოლონეთის ოთხივე მსხვილ მობილურ ოპერატორთან გამოსაყენებლად იყო რეგისტრირებული: Orange, T-Mobile, Play და Polkomtel.

გამოძიება Facebook-ზე განთავსებული ორი რეკლამით დაიწყო. რეკლამები პოლონელ მომხმარებლებს ცრუ გაფრთხილებას უჩვენებდა, რომ მათი PDF-აპის მოქმედების ვადა ამოიწურა. რომელიმე რეკლამაზე დაწკაპუნებით Google Play-ზე Messenger Pro-ს გვერდი იხსნებოდა. ეს მავნე ჩამტვირთველის შემცველი, PDF-თან დაუკავშირებელი SMS-აპი იყო.

CERT-მა მოგვიანებით იმავე სარეკლამო კამპანიის სხვა აპის ცხრა რეკლამა TikTok-ზეც აღმოაჩინა. თუმცა მისი დაფარული კოდი სხვა გზას მიჰყვებოდა და მკვლევრებს ის იმავე მავნე პროგრამის განხორციელებისთვის არ მიუკუთვნებიათ.