საფრანგეთის ვალი იზრდება და ბაზრებზე ზეწოლა ძლიერდება

თუმცა, დღევანდელი მდგომარეობა იმდროინდელისგან ერთი მნიშვნელოვანი ასპექტით განსხვავდება. წინა ევროზონის კრიზისის დროს ინვესტორებს ეშინოდათ, რომ ცალკეული ქვეყნები სავალუტო კავშირს დატოვებდნენ და შესაძლოა ევრო დაშლილიყო.

კაპიტალის ბაზრების სტრატეგმა კემპერმა აღნიშნა: „15 წლის წინ ევროს არსებობას ღიად აყენებდნენ ეჭვქვეშ. დღეს ამას საერთოდ ვერ ვხედავთ და ბაზარიც ამის რისკს არ ითვალისწინებს“. მისი თქმით, საფრანგეთის პოლიტიკურ ფლანგებზე ევროს შენარჩუნების საკითხზე ფართო თანხმობაა.

იმდროინდელი კრიზისის გარდამტეხ მოვლენად სამი სიტყვა იქცა: „რაც არ უნდა დაჯდეს“. 2012 წლის 26 ივლისს ევროპის ცენტრალური ბანკის მაშინდელმა პრეზიდენტმა მარიო დრაგიმ პირობა დადო, რომ ბანკის მანდატის ფარგლებში ყველაფერს გააკეთებდა ევროს შესანარჩუნებლად. ამ განცხადებამ ბაზრების დამშვიდებაში გადამწყვეტი როლი შეასრულა. რამდენიმე კვირის შემდეგ ევროპის ცენტრალურმა ბანკმა ობლიგაციების შესყიდვის პროგრამა, OMT, წარადგინა. ის არასდროს ამოქმედებულა.

მას შემდეგ ევროზონა შესამჩნევად გამძლე გახდა. ევროპულ ბანკებს კაპიტალის უფრო დიდი ბუფერები აქვთ. კემპერის თქმით, ამის გამო საბანკო სექტორის გავლით კრიზისის სხვა ქვეყნებზე გავრცელების საფრთხე დღეს გაცილებით ნაკლებია.

ევროპის ცენტრალური ბანკის კრიზისთან ბრძოლის შესაძლებლობებიც 2010 წელთან შედარებით გაიზარდა. 2022 წლის ზაფხულში ბანკმა ტრანსმისიის დაცვის ინსტრუმენტი, TPI, დაამტკიცა. მისი საშუალებით ბანკს შეუძლია, წინასწარ განსაზღვრული ზედა ზღვრის გარეშე, შეიძინოს იმ ევროზონის ქვეყნის სახელმწიფო ობლიგაციები, რომელიც ბაზრებზე ზეწოლის ქვეშაა.

თუმცა, ექსპერტების აზრით, საფრანგეთისთვის ასეთი გადამწყვეტი დახმარება ამჟამად მოსალოდნელი არ არის. BNP-ის მთავარმა სტრატეგმა კემპერმა თქვა: „ვფიქრობ, ახალი „რაც არ უნდა დაჯდეს“ მომენტისგან ძალიან, ძალიან შორს ვართ. კრიზისთან ბრძოლის TPI ინსტრუმენტიც, სავარაუდოდ, ჯერ უჯრაში დარჩება“.

TPI-ის ამოქმედების პირობაა, რომ წევრ ქვეყანაში დაფინანსების პირობები მკვეთრად გაუარესდეს და ამას ქვეყნის ეკონომიკური საფუძვლები არ განაპირობებდეს. ეს უნდა იყოს ბაზრის სპეკულაციური გადაჭარბებული რეაქცია, რომელშიც ქვეყანას ბრალი არ მიუძღვის. კემპერის თქმით, „როგორც ჩანს, საფრანგეთის შემთხვევაში ეს პირობები ამჟამად დაკმაყოფილებული არ არის“.

ამასთან, თუ ევროპის ცენტრალური ბანკი ახლა ნაჩქარევად დაეხმარება საფრანგეთს, პარიზის მთავრობაზე ხარჯების შემცირების დასაწყებად ზეწოლაც შემცირდება. ეს ევროზონის სხვა მთავრობებისთვისაც სახიფათო გზავნილი იქნება: პრობლემური საბიუჯეტო პოლიტიკის შემთხვევაშიც მათ შესაძლოა ცენტრალური ბანკის დახმარების იმედი ჰქონდეთ.

აქტივების მმართველი კომპანია Greiff Capital-ის წარმომადგენელმა შილინგმა გააფრთხილა: „ევროპის სტაბილურობას არ წაადგება, თუ სირთულის პირველი მცირე ნიშნისთანავე სახანძრო სამსახურს გამოვიძახებთ“.

თუკი პარიზი სახელმწიფო ფინანსების მოწესრიგებას ვერ შეძლებს და ობლიგაციების შემოსავლიანობა შეუჩერებლად განაგრძობს ზრდას, ევროპის ცენტრალური ბანკი შესაძლოა იძულებული გახდეს, იმოქმედოს. შილინგის თქმით, ინვესტორებმა ერთი რამ არ უნდა დაივიწყონ: „ევროზონა პოლიტიკური პროექტია, რომელზეც უარს არავინ იტყვის, მით უმეტეს, საფრანგეთისა და გერმანიის მსგავს დიდ ეკონომიკებზე, რომლებიც ყოველთვის სავალუტო კავშირის მამოძრავებელი ძალა იყვნენ“.

თუმცა, ფაქტია, რომ ევროპის ცენტრალური ბანკის საგანგებო პროგრამები, უპირველესად, ბაზრის გაუმართლებელი რყევების შესაჩერებლადაა განკუთვნილი და არა მცდარი საბიუჯეტო პოლიტიკის შედეგების გამოსასწორებლად. ამიტომ ბაზრებზე ვითარება, სავარაუდოდ, კიდევ უფრო უნდა დაიძაბოს, სანამ ბანკი ასეთ მკვეთრ ზომებს მიმართავს. საფრანგეთისთვის მაღალი ობლიგაციური შემოსავლიანობა უპირველესად გამაფრთხილებელი ნიშანია: ახლა პარიზმა ინვესტორების ნდობა უნდა დაიბრუნოს, და რაც მალე, მით უკეთესი.

თემებიმარიო დრაგიფოლკერ შილინგიშტეფან კემპერიBNP Paribas Wealth ManagementMoody’sგრაიფ კაპიტალიევროპის ცენტრალური ბანკისაერთაშორისო სავალუტო ფონდისაფრანგეთი

გამოქვეყნდა 23 ოქტომბერი, 2026