კისინჯერი ორ ქვეყანას კატასტროფის თავიდან ასაცილებლად მოლაპარაკებისკენ მოუწოდებდა.
The US and China are hurtling toward Kissinger’s worst AI nightmare
წყარო: Semafor. ქართული თარგმანი — შიკრიკი.

ტექსტი ავტომატურად ითარგმნა. წყარო: Semafor.
თუმცა, სიცოცხლის ბოლო წლებში კისინჯერი კიდევ უფრო დიდ საფრთხეზე იყო კონცენტრირებული. მისი დაკვირვებით, კაცობრიობის ისტორიაში პირველად, ტექნოლოგიას, თვითსწავლებად მანქანებს, ნებისმიერი რამისთვის, ნებისმიერ ადგილას და ნებისმიერი სახის ზიანის მიყენება შეეძლო. ეს მსოფლიოს „100%-ით დაუცველს“ ხდიდა.
კისინჯერი ხელოვნური ინტელექტის გამო კატასტროფის მომლოდინე გახდა. მან აშშ-სა და ჩინეთს „კატასტროფული შედეგების“ თავიდან ასაცილებლად მოლაპარაკების დაწყებისკენ მოუწოდა. ნიმუშად საბჭოთა კავშირთან ბირთვული შეიარაღების კონტროლის შეთანხმებები უნდა გამოეყენებინათ, რომლებზეც თავად კისინჯერი მოლაპარაკებას აწარმოებდა.
შესაძლოა, კისინჯერმა ტექნოლოგია და გლობალურ ძალაუფლებაზე მისი გავლენა უჩვეულო სიზუსტით განჭვრიტა. თუმცა, მისმა რეკომენდაციებმა, თუ როგორ უნდა აეცილებინათ ხელოვნურ ინტელექტთან დაკავშირებული კატასტროფა, დროს ვერ გაუძლო. აშშ-ის პრეზიდენტი დონალდ ტრამპი ამ თვეში ჩინეთის ლიდერ სი ძინპინთან სამიტისთვის ემზადება. ამ ფონზე ცივ ომთან ანალოგიებმა აზრი დაკარგა, რისი მიზეზებიც საყურადღებოა.
პეკინი ბირთვული შეიარაღების შეზღუდვაზე მოლაპარაკების განხილვაზე უარს ამბობს. ზუსტად იმავე მიზეზებით, ის აშშ-სთან ერთად ხელოვნური ინტელექტის განვითარებას არ შეანელებს. ტექნოლოგიური სფეროს ტერმინოლოგიით, ამას „მოწინავე ტექნოლოგიის ტემპის კონტროლი“ ეწოდება.
აშშ-ს გაცილებით მეტი ბირთვული ქობინი აქვს. ხელოვნური ინტელექტის მოდელებში ის სულ მცირე ექვსი თვით წინაა და გაცილებით მეტი გამოთვლითი სიმძლავრე აქვს. პეკინის თვალთახედვით, ორივე სფეროში შეზღუდვა მხოლოდ ვაშინგტონის უპირატესობას განამტკიცებდა. ჩინეთი ზეწოლისა და შანტაჟის წინაშე დაუცველი დარჩებოდა. ჩინეთის არცერთი ლიდერი ამგვარ მორჩილებას არ გამოიჩენდა.
მსგავსი მიზეზებით, ჩინეთი უსაფრთხოების შემზღუდველ წესებსაც უარყოფს. ცივი ომის დროს მოსკოვსა და ვაშინგტონს გაუთვალისწინებელი ესკალაციის თავიდან ასაცილებლად დეტალური პროცედურები ჰქონდათ. თუმცა, პეკინი ფიქრობს, რომ ასეთი წესები მხოლოდ აშშ-ის დაუფიქრებელ მოქმედებას წაახალისებდა. აშშ და ჩინეთი „ქცევის წესებზეც“ კი ვერ თანხმდებიან. ამ წესებმა სამხრეთ ჩინეთის ზღვის მსგავს გეოპოლიტიკურ კერებში გემებისა და თვითმფრინავების მონაწილეობით მომხდარი ინციდენტების შეიარაღებულ კონფლიქტში გადაზრდა უნდა აღკვეთოს.
ზოგი ანალიტიკოსი ამტკიცებს, რომ ობამას ადმინისტრაციამ ხელოვნური ინტელექტის სფეროში თანამშრომლობის იმედისმომცემი პრეცედენტი შექმნა. მათ მაგალითად 2016 წელს ჩინეთის დაყოლიება მოჰყავთ, რომ პარიზის კლიმატის შეთანხმებას შეერთებოდა. თუმცა, ეს შედარებაც გადაჭარბებულია. სინამდვილეში, ჩინეთს კლიმატის ცვლილების წინააღმდეგ ზომების მხარდაჭერის საკუთარი ძლიერი მიზეზები ჰქონდა. მათ შორის იყო საზოგადოებრივი პროტესტი მომაკვდინებელი სმოგის გამო, რომელიც მეგაპოლისებს ფარავდა. ამასთან, უსაფრთხოება იმპორტირებული ნავთობის ადგილობრივი მწვანე ტექნოლოგიებით ჩანაცვლებას მოითხოვდა.

White House makes closing argument on crypto bill
ამჟამინდელი გზით აშშ და ჩინეთი სწორედ იმ კატასტროფისკენ მიექანებიან, რომლის შესახებაც კისინჯერი აფრთხილებდა.
აშშ-ის პრეზიდენტი დონალდ ტრამპი ნიქსონი არ არის. მომავალ კვირას დაგეგმილი შეხვედრის წინ მან ვითარება ნულოვანი ჯამის თამაშად წარმოაჩინა. ტრამპმა შაბათ-კვირას ჟურნალისტებს უთხრა: „ხელოვნური ინტელექტის სფეროში ჩინეთს ვუსწრებთ. გულწრფელად რომ ვთქვა, მსურს, ასე დარჩეს, რადგან ვინც ხელოვნური ინტელექტის სფეროში გაიმარჯვებს, ის იმარჯვებს“.
აშშ-ის ფინანსთა მინისტრმა სკოტ ბესენტმა, რომელიც სამიტს ამზადებს, საფრთხე კიდევ უფრო მკვეთრად აღწერა. ბესენტმა გააფრთხილა: „თუ აშშ ხელოვნური ინტელექტის რბოლაში ჩინეთთან დამარცხდება, ზეგინდელი დღე აღარ იქნება“.
ეს თამაშთა თეორიის კლასიკური შემთხვევაა, რომელიც 1950-იანი წლების შემაძრწუნებელ დებატებს გვახსენებს საპასუხო დარტყმებსა და მოწინააღმდეგის სამხედრო ძალებზე შეტევის შესახებ. ორივე მხარეს ყველაზე მოწინავე მოდელების განვითარების შენელების აშკარა ინტერესი აქვს. Hugging Face-ზე თავდასხევა აშშ-ისთვის საგანგაშო სიგნალი იყო. ჩინეთი კი იმ საფრთხის წინაშე აღმოჩნდა, რომ თვითნებურ აგენტებს მისი ფართოდ გავრცელებული მიმოწერისა და გადახდების პლატფორმა WeChat ხელში ჩაეგდოთ. თუმცა, მხარეები ამისთვის ერთმანეთს საკმარისად არ ენდობიან. სილიკონის ველის ლაბორატორიები ვარაუდობენ, რომ მათი შეჩერების შემთხვევაშიც ჩინეთი წინ სწრაფვას განაგრძობს.
2023 წელს, მე-100 დაბადების დღემდე ცოტა ხნით ადრე, კისინჯერმა The Economist-თან ინტერვიუში გაფრთხილება გამოთქვა. მისი თქმით, ხელოვნურ ინტელექტთან დაკავშირებული კატასტროფის თავიდან ასაცილებლად აშშ-სა და ჩინეთს ხუთიდან 10 წლამდე ჰქონდათ. დრო გადის. თუმცა, ჯერჯერობით მაჩვენებლებს არცერთი მხარე აკვირდება.
თემებიდონალდ ტრამპისი ძინპინისკოტ ბესენტიჰენრი კისინჯერიHugging FaceThe EconomistWeChatაშშსილიკონის ველიჩინეთი
შეადარე თარგმანი გამოცემის ორიგინალურ ტექსტს.
გამოქვეყნდა 15 სექტემბერი, 2026

House Democrat pushes global effort on AI rules

Humanoid robots fight it out in Riyadh

Perplexity’s local AI agent comes to Windows, but only for RTX GPUs with at least 24GB of VRAM — Portable Computer brings AI for multistep tasks to compatible PCs

Bernie Sanders and Steve Bannon to share a stage to promote curbs on AI

Microsoft issues emergency Windows 11 update to fix its record-breaking patch
კომენტარი (0)
გაგვიზიარე შენი აზრი.
კომენტარები ავტომატურად მოწმდება.
აზრის გასაზიარებლად შექმენი ანგარიში ან შედი.
კომენტარები ჯერ არ არის. დაწერე პირველი.