აშშ-ის სამხედროები ირანთან ვაჭრობის შეზღუდვას გეგმავენ

ირანის წინააღმდეგ თვეების განმავლობაში მოქმედი საზღვაო ბლოკადის გაგრძელების ფარგლებში, აშშ-ის სამხედროებმა შაბათს განაცხადეს, რომ სამუშაო ჯგუფს ქმნიან. ის თეირანის მიერ მოწინავე იარაღისა და სხვა სანქცირებული მასალების სახმელეთო საზღვრებსა და კასპიის ზღვის გავლით გადაადგილების აღკვეთას დაეხმარება.

სამუშაო ჯგუფი „რკინის კარიბჭე“, რომლის შექმნის შესახებაც პირველად როიტერსმა (Reuters) გაავრცელა ინფორმაცია, ფლორიდის შტატის ქალაქ ტამპაში განთავსდება და აშშ-ის მთავრობის სხვა უწყებებთან ითანამშრომლებს. იარაღის გადაადგილების გარდა, მისი მიზანი იქნება ორმაგი დანიშნულების ტექნოლოგიების ნაკადის შეჩერებაც. ირანი ამ ტექნოლოგიებს იყენებს. ჯგუფი ასევე შეეცდება აღკვეთოს შემოსავლების უკანონო წყაროები, როგორც მათ ვაშინგტონი უწოდებს.

სამუშაო ჯგუფის შექმნა ბოლო მაგალითია იმისა, როგორ ეძებს აშშ თეირანზე ზეწოლის გაძლიერების გზებს. ისლამური რესპუბლიკის წინააღმდეგ ისრაელთან ერთად ომის დაწყებიდან რვა თვეზე მეტი გავიდა.

აშშ-ის დარტყმებმა ირანის ჩვეულებრივ შეიარაღებულ ძალებს მძიმე ზიანი მიაყენა. აშშ-ის საზღვაო ბლოკადამ კი მკვეთრად შეზღუდა ირანის ნედლი ნავთობის ექსპორტი ჰორმუზის სრუტისა და არაბეთის ზღვის გავლით. მიუხედავად ამისა, ირანი რეგიონს კვლავ სერიოზულ საფრთხეს უქმნის, ქვეყნის მმართველებმა კი ძალაუფლება კიდევ უფრო განიმტკიცეს.

როიტერსის გამოძიების თანახმად, ირანმა სამხედრო უწყებების საიდუმლო ქსელი შექმნა. 2025 წლის იანვრიდან ამ გზით ქვეყანაში სულ მცირე 2 მილიარდი დოლარის ტექნიკა, ასაფეთქებელი ნივთიერებები და მძიმე სატვირთო მანქანები შეიტანეს. ამგვარად, ირანმა აშშ-ის საზღვაო ბლოკადასა და დასავლეთის სანქციებს გვერდი აუარა.

როიტერსის გამოძიებამ აჩვენა, რომ მასალა ირანში კასპიის ზღვის გავლით, რუსეთიდან სატვირთო გემებით შევიდა. ცენტრალური აზიიდან ის სატვირთო მანქანებით შეიტანეს, ჩინეთიდან კი სატვირთო თვითმფრინავებით.

აშშ-ის ცენტრალური სარდლობის განცხადებით, სამუშაო ჯგუფი მთავრობის სხვა უწყებებთან ითანამშრომლებს. ანონიმურობის დაცვის პირობით საუბრისას, აშშ-ის სამხედრო მაღალჩინოსანმა თქვა, რომ მათ შორის, სავარაუდოდ, იქნებიან ფინანსთა, სახელმწიფო და იუსტიციის დეპარტამენტები, ასევე დაზვერვის უწყებები.

ცენტრალური სარდლობის მეთაურმა, ადმირალმა ბრედ კუპერმა განცხადებაში აღნიშნა: „ცენტრალურ სარდლობასა და აშშ-ის სამთავრობო უწყებებს შორის თანამშრომლობის გაძლიერება კიდევ უფრო შეზღუდავს ირანის შესაძლებლობას, დააფინანსოს ტერორიზმი, აღადგინოს იარაღის ქარხნები და შეავსოს სამხედრო მარაგი“.

ცენტრალური სარდლობის შეფასებით, საზღვაო ბლოკადამ ირანს 25 მილიარდ დოლარზე მეტი ღირებულების ნედლი ნავთობის ექსპორტის საშუალება არ მისცა.