ევროკავშირი და კანადა მომავლის ალიანსს ქმნიან

ევროკავშირი და კანადა მზარდი გეოპოლიტიკური დაძაბულობისა და აშშ-სთან რთული ურთიერთობების ფონზე კიდევ უფრო მჭიდროდ თანამშრომლობენ და „მომავლის ალიანსს“ ქმნიან. კანადის ქალაქ მონრეალში ორდღიანი სამიტის დასრულებისას მხარეებმა მრავალი ახალი პროექტი წამოიწყეს. მათი მიზანია, შეამცირონ დამოკიდებულება ისეთ დიდ სახელმწიფოებზე, როგორებიც ჩინეთი და აშშ-ია, მათ შორის ხელოვნური ინტელექტისა და კრიტიკული ნედლეულის სფეროებში. მხარეები იმედოვნებენ, რომ ეს საერთაშორისო პოლიტიკაში საკუთარ გავლენასაც გააძლიერებს.

ევროპული საბჭოს პრეზიდენტმა ანტონიო კოშტამ კანადის პრემიერ-მინისტრ მარკ კარნისთან სამიტის შეხვედრებზე განაცხადა, რომ ევროკავშირსა და კანადას შორის კავშირი ყველაზე მჭიდრო, ღრმა და განსაკუთრებული იქნება. აზიაში ვიზიტით მყოფმა კანცლერმა ფრიდრიხ მერცმა დისტანციურად დაწერა: „დღეს ჩვენ, ევროკავშირი და კანადა, ჩვენს ურთიერთობებში ახალ თავს ვიწყებთ“. მისი თქმით, უპრეცედენტო ინიციატივა პარტნიორობის ყველა სფეროს მოიცავს: უსაფრთხოებასა და თავდაცვას, ზრდასა და დასაქმებას, მდგრად განვითარებასა და ხალხებს შორის კავშირებს.

მერცის განცხადებამ კიდევ ერთხელ ცხადყო, რომ ის გაღრმავებული პარტნიორობისთვის „ასოცირებული წევრობის“ ცნებას ეწინააღმდეგება. ევროკომისიის პრეზიდენტი ურსულა ფონ დერ ლაიენი ამ ტერმინით კანადასთან ახალ ურთიერთობას აღწერს. სამიტის ფარგლებში გერმანელმა პოლიტიკოსმა ოპტიმიზმი გამოთქვა, რომ კანადა შესაძლოა ევროკავშირის პირველი „ასოცირებული წევრი“ გახდეს. მისი თქმით, ეს „გაწევრიანების გარეშე ასოცირებაა“. ამასთან, პოლიტიკური ზომებისა და ადმინისტრაციული სტრუქტურების მეტად შეთანხმება იგეგმება, ასევე პარლამენტებსა და სასამართლოებს შორის თანამშრომლობის ხელშეწყობა.

ევროკომისიის ცნობით, თანამშრომლობა, მათ შორის, შემდეგ სფეროებში გაღრმავდება:

ევროკავშირი და კანადა ენერგეტიკული უსაფრთხოების საკითხებში თანამშრომლობას გააძლიერებენ, მათ შორის ევროპაში თხევადი ბუნებრივი აირის ექსპორტის შესაძლებლობის შესწავლით. ასევე განახლდება კანადასა და ევროპის ატომური ენერგიის გაერთიანებას, ევრატომს, შორის ბირთვული თანამშრომლობის შეთანხმება.

მხარეები კანადაში ნედლეულის მოპოვებაში ევროპული ინვესტიციების ხელშეწყობას აპირებენ. მათ შორისაა კრიტიკული ნედლეული, მაგალითად იშვიათმიწა ელემენტები, რომლებიც მნიშვნელოვანია ელექტრომობილების ძრავების, ნახევარგამტარების, ბატარეების, სუფთა ტექნოლოგიებისა და თავდაცვის მრეწველობისთვის. ევროკავშირის მონაცემებით, 2024-დან 2025 წლამდე კანადიდან ასეთი კრიტიკული ნედლეულის იმპორტი უკვე 62%-ით გაიზარდა.

ევროკავშირსა და კანადას სურთ სავაჭრო ბარიერების შემცირება, ინვესტიციების წახალისება და მნიშვნელოვანი საქონლით საიმედო მომარაგება. ახალი ციფრული ვაჭრობის შეთანხმება საზღვრებს შორის საქმიანობას გაამარტივებს.