ევროპის ცენტრალური ბანკის პრეზიდენტის პოსტისთვის ბრძოლა გადამწყვეტ ფაზაში შედის

გადამწყვეტი, სავარაუდოდ, სახელმწიფოთა და მთავრობათა მეთაურების საერთო ინტერესია, ევროპის ცენტრალური ბანკის დირექტორატში საკადრო ცვლილებებზე შეთანხმებული პაკეტი შეიმუშაონ. უახლოეს მომავალში სამი თანამდებობა გახდება ვაკანტური. ცნობილია, რომ შნაბელი ევროპის ცენტრალურ ბანკს იანვრის დასაწყისში დატოვებს. მთავარი ეკონომისტი ფილიპ ლეინი კი მაისის ბოლოს, თავისი უფლებამოსილების ვადის ამოწურვისას წავა. თითქმის არავის სჯერა, რომ ევროპის ცენტრალური ბანკის პრეზიდენტი კრისტინ ლაგარდი თანამდებობაზე კიდევ ერთ სრულ წელს დარჩება.

ლაგარდის უფლებამოსილების ვადა წესით 2027 წლის ოქტომბრის ბოლომდე გრძელდება. თუმცა მან არაერთხელ გააჩინა ვარაუდი, რომ შესაძლოა ვადაზე ადრე წავიდეს. სექტემბრის ბოლოს მან პირველად დაადასტურა, რომ თანამდებობის დატოვებას, შესაძლოა, რამდენიმე თვით ადრე განიხილავს.

ბოლო დროს სულ უფრო მეტი ნიშანი გამოჩნდა, რომ ლაგარდმა შესაძლოა მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის ხელმძღვანელობა გადაიბაროს. მედიის ცნობით, მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის სამეურვეო საბჭომ შესაძლოა ნოემბერში ფრანგ ქალს მომავალში ხელმძღვანელობა შესთავაზოს და ამით პროცესი დააჩქაროს.

ევროპის ცენტრალური ბანკის ხელმძღვანელის რანგში ლაგარდი მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის ხშირი სტუმარია. ფორუმი ტრადიციულად იანვარში, დავოსში იმართება. ამჯერად ლაგარდი შვეიცარიაში, შესაძლოა, ერთგვარი ორმაგი როლით წარდგეს: ჯერ კიდევ მოქმედი ევროპის ცენტრალური ბანკის პრეზიდენტისა და მომავალი წლების მასპინძლის რანგში.

იანვარში ლაგარდის ავტობიოგრაფიაც, „ლედი ფერსტი“, გამოიცემა. ფრანგმა ქალმა უკვე განაცხადა, რომ წიგნს სხვადასხვა ღონისძიებაზე წარადგენს. ესეც აძლიერებს ვარაუდს, რომ ლაგარდმა ევროპის ცენტრალური ბანკის პრეზიდენტის თანამდებობასთან დაკავშირებული ეტაპი უკვე დასრულებულად მიიჩნია.

მერცი და ევროზონის სახელმწიფოთა და მთავრობათა მეთაურები ლაგარდის მკაფიო განცხადებას არ დაელოდებიან, სანამ მის შემცვლელზე ზრუნვას დაიწყებენ. ევროპის ცენტრალური ბანკის მმართველ საბჭოში თითოეული დანიშვნა მკაცრ პროცედურას ექვემდებარება. მათ შორის, კანდიდატები ევროპარლამენტის მოსმენაზე უნდა წარდგნენ. ამ პროცესს დრო სჭირდება.

გადამწყვეტი კი კულისებს მიღმა, უმაღლეს დონეზე მიმდინარე მოლაპარაკებებია. ევროპის ცენტრალური ბანკის მმართველ საბჭოში ძალთა განაწილებისას ევროზონის ჩრდილოეთ და სამხრეთ ქვეყნებს შორის ბალანსი ყოველთვის მნიშვნელოვანია. საფრანგეთიდან წამოსული რყევები ობლიგაციების ბაზრებზე გადამწყვეტ ფაზას კიდევ უფრო ამძაფრებს.

შედეგზე შესაძლოა კანდიდატების განსხვავებულმა ძლიერმა მხარეებმაც იმოქმედოს. კნოტს, როგორც წესი, კრიზისების მართვის გამოცდილების მქონე კანდიდატად მიიჩნევენ, რომელიც მაღალი საპროცენტო განაკვეთების მომხრეა. ერნანდეს დე კოსმა კი თავი მაკროეკონომისტად და უფრო რბილი მონეტარული პოლიტიკის მხარდამჭერად წარმოაჩინა.

საფრანგეთის პრეზიდენტ ემანუელ მაკრონს, როგორც ჩანს, ასეთი გარიგება სურს: ნიდერლანდელი კნოტი ევროპის ცენტრალური ბანკის პრეზიდენტი გახდება, თუ ფრანგებს სანაცვლოდ შესაძლებლობა მიეცემათ, ბანკში მთავარი ეკონომისტის თანამდებობაზე რამდენიმე გავლენიანი კანდიდატიდან ერთ-ერთი წარადგინონ.

თუ გერმანიის მთავრობა კნოტს დაუჭერს მხარს, მას, სავარაუდოდ, შნაბელის მსგავსად, ევროპის ცენტრალური ბანკის დირექტორატში ბაზრების მიმართულება დარჩება. ამ იდეის მომხრეები ამ თანამდებობის დიდ პასუხისმგებლობაზე მიუთითებენ: ევროზონის კრიზისის შემთხვევაში ბაზრების მიმართულების ხელმძღვანელს, მაგალითად, ახალი ობლიგაციების შესყიდვების კოორდინაცია დაეკისრება. თუ ევროპის ცენტრალური ბანკის პრეზიდენტი ესპანელი ერნანდეს დე კოსი გახდება, გერმანელებს მთავარი ეკონომისტის თანამდებობის მოთხოვნა შეეძლებათ.

გერმანიის მთავრობაში გადამწყვეტი კვირებისთვის პასუხისმგებლობები უკვე განაწილებულია. ფინანსთა მინისტრმა ლარს კლინგბაილმა, სოციალ-დემოკრატიული პარტიის წევრმა, ორი კვირის წინ ბანგკოკში საერთაშორისო სავალუტო ფონდისა და მსოფლიო ბანკის ყოველწლიური შეხვედრა კნოტთან და ერნანდეს დე კოსთან მოლაპარაკებებისთვისაც გამოიყენა, როგორც ინფორმირებულმა პირებმა განაცხადეს. თუმცა შნაბელის შემცვლელის საკითხს სოციალ-დემოკრატი მინისტრი კურირებს, ევროპის ცენტრალური ბანკის პრეზიდენტობის საკითხს კი კანცლერის ადმინისტრაცია.

თემებიემანუელ მაკრონიიზაბელ შნაბელიიოახიმ ნაგელიკლაას კნოტიკრისტინ ლაგარდილარს კლინგბაილიპაბლო ერნანდეს დე კოსიფილიპ ლეინიფრიდრიხ მერციევროპის ცენტრალური ბანკი

გამოქვეყნდა 26 ოქტომბერი, 2026