NASA-ს Swift ტელესკოპი ინდონეზიის თავზე ჩამოვარდა

NASA-ს კოსმოსური ტელესკოპი Swift ოთხშაბათს, ცენტრალური ევროპის დროით 13:39 საათზე, ჩამოვარდა და ინდონეზიის კუნძულ სუმატრას ჩრდილოეთით ატმოსფეროში დაიწვა. ეს აშშ-ის კოსმოსურმა სააგენტომ აშშ-ის კოსმოსურ ძალებზე დაყრდნობით განაცხადა. სააგენტოს ვარაუდით, აპარატი უმეტესწილად განადგურდა, თუმცა ცალკეულმა ნაწილებმა შესაძლოა დედამიწის ზედაპირს მიაღწია. ერთი დღის შემდეგაც შესაძლო ზიანის შესახებ ცნობები არ იყო. თუმცა, ადგილობრივებს, სავარაუდოდ, ჩამოვარდნილი ნამსხვრევები ვიდეოზე აღუბეჭდავთ. ამით დასრულდა თითქმის 22-წლიანი წარმატებული ისტორია, რომლის გაგრძელებასაც NASA ცდილობდა. ზაფხულში კი კოსმოსური ტელესკოპის გადასარჩენად წამოწყებული ამბიციური მისია ჩავარდა, რადგან აპარატი შეუჩერებლად კარგავდა სიმაღლეს.

ტელესკოპი დედამიწის გარშემო 2004 წლიდან მოძრაობდა. 2018 წლიდან მას გარდაცვლილი პირველი კვლევითი ხელმძღვანელის პატივსაცემად ოფიციალურად Neil Gehrels Swift Observatory ეწოდა. ტელესკოპი ძირითადად გამა-სხივების აფეთქებებს იკვლევდა და 2 000-ზე მეტი ასეთი მოვლენა აღმოაჩინა, ასევე დაახლოებით 1 400 ვარსკვლავის აფეთქება. მისი მთავარი ღირებულება ადრეული გაფრთხილების სისტემის ფუნქცია იყო. ტელესკოპს დედამიწაზე მდებარე ობსერვატორიებისთვის სწრაფად შეეძლო შეტყობინება, რათა მათ სამყაროს ყველაზე ძლიერი აფეთქებებისთვის მიემართათ დაკვირვება. ერთი წლის წინ გაირკვა, რომ მზის გაზრდილი აქტივობის გამო აპარატი მოსალოდნელზე სწრაფად ეშვებოდა დედამიწისკენ. ამის შემდეგ NASA-მ უპრეცედენტო სამაშველო მისია შეუკვეთა. Katalyst Space Technologies-ის რობოტულ ზონდს ობსერვატორია უფრო მაღალ ორბიტაზე უნდა გადაეყვანა.

Katalyst-ის კოსმოსური ზონდი LINK 3 ივლისს, უპრეცედენტოდ მოკლე მომზადების შემდეგ გაუშვეს. მოგვიანებით კომპანიამ განაცხადა, რომ ზონდი საკუთარი ღერძის გარშემო ტრიალებდა და მისი სტაბილიზება ვერ ხერხდებოდა. სამი რეაქციული ბორბლიდან ორი მწყობრიდან გამოვიდა. თავდაპირველად პასუხისმგებელი პირები ოპტიმისტურად იყვნენ განწყობილი და ფიქრობდნენ, რომ მისია მაინც წარმატებით დასრულდებოდა. ეს შეფასება 19 აგვისტოს შეცვალეს. ამის შემდეგ ცხადი გახდა, რომ აპარატის გადარჩენა შეუძლებელი იყო. რამდენიმე დღის წინ ჯერ კიდევ ამბობდნენ, რომ ჩამოვარდნას კვირის ბოლოს ელოდნენ, თუმცა ეს უფრო ადრე მოხდა. ადამიანებისთვის საფრთხე მინიმალური იყო. დედამიწის ზედაპირის უმეტესი ნაწილი ოკეანეებს უკავია და ასეთი ობიექტები, როგორც წესი, წყალში ვარდება, თუმცა ხმელეთზე ჩამოვარდნა გამორიცხული არ არის.