ჩინური მარკები გერმანიაში ევროპულ კონკურენტებს უსწრებენ

იმის გამო, რომ აშშ პრაქტიკულად იკეტება ჩინელი მწარმოებლებისთვის, ისინი ძირითადად ევროპაზე ორიენტირდებიან. აქ მათ შეუძლიათ თავიანთი მანქანებისთვის ექსპერტების თქმით ნაწილობრივ ორჯერ მეტი ფასი მიიღონ, ვიდრე ჩინეთში. ეს ხსნის, რატომ გაიზარდა ჩინეთიდან მანქანების ექსპორტი აგვისტოში წინა წლის იმავე თვესთან შედარებით 78 პროცენტით და მიაღწია 894 000 მანქანას. შიდა გაყიდვები კი მეთერთმეტე თვეა მცირდება და თითქმის მეოთხედით შემცირდა 1,55 მილიონამდე.

უკვე მაშინ, როცა Toyota 1970-იან წლებში და Hyundai 1990-იან წლებში ევროპაში მოვიდა, არსებობდა გაფრთხილებები, რომ დამკვიდრებულმა მწარმოებლებმა შეიძლება წილი დაკარგონ აზიურ კონკურენტებთან. ახალი ის არის, რომ ჩინელები თავს ესხმიან ელექტროსეგმენტში და პროგრამულ უზრუნველყოფაში, სფეროებში, სადაც ისინი ლიდერებად ითვლებიან. ისინი სარგებლობენ იმით, რომ ევროპაში ელექტრომობილებზე მოთხოვნა სწრაფად იზრდება მაღალი საწვავის ფასების გამო ირანის ომის შედეგად და სახელმწიფო სუბსიდიების გამო.

ელექტრომობილებში ჩინური მარკების წილი ევროპაში ანალიზის მიხედვით უკვე 12,6 პროცენტია. 2021 წელს კი 2,1 პროცენტი იყო. ამით Volkswagen-იც იტანჯება: ვოლფსბურგელებმა 2021 წელს მაშინ კიდევ მნიშვნელოვნად მცირე ელექტროსეგმენტში თითქმის 14 პროცენტი მიიღეს. ახლა კი რვა პროცენტზე ნაკლებია. Stellantis-მა ელექტრომობილებში 14 პროცენტზე მეტიდან დაახლოებით ათ პროცენტამდე დაკარგა.

ევროპაში Dataforce 19 ჩინურ მწარმოებელს ითვლის. თუმცა ხუთ მარკაზე მოდის გაყიდვების 83 პროცენტი. მსოფლიოში უდიდესი ელექტრომობილების მწარმოებელი BYD ლიდერობს ევროპაშიც. ივლისის ბოლომდე BYD-ის მარკის 217 000 ახალი რეგისტრაცია იყო, მისი წილი 2,4 პროცენტია. BYD-მა ამით უკვე გადაუსწრო ისეთ მარკებს, როგორიცაა Volvo 202 000 ერთეულით, Nissan 183 000-ით და Tesla 178 000-ით. Fiat 262 000-ით, Ford 272 000-ით და Opel 284 000-ით ჯერ კიდევ მისაწვდომია.

BYD-ის შემდეგ MG 211 000 რეგისტრაციით მოდის. ყოფილი ბრიტანული მარკა ეკუთვნის ჩინურ კონცერნ SAIC-ს. მწარმოებელი Chery ევროპაში Jaecoo და Omoda მარკებით 1,7 პროცენტ წილს იკავებს.

განსაკუთრებით სწრაფად იზრდება Leapmotor. Stellantis-ის ერთობლივი საწარმოს პარტნიორის 65 000 რეგისტრაცია ივლისის ბოლომდე ორჯერ მეტია, ვიდრე მთელ 2025 წელს. ეს განპირობებულია სპეციალური ეფექტით: წელს Leapmotor-ის რეგისტრაციების თითქმის 40 პროცენტი იტალიაზე მოდის. იქ მწარმოებლის ფასდაკლების და სახელმწიფო ელექტრომობილების პრემიის წყალობით მინიმალური მანქანა T03-ის საბოლოო ფასი რეგულარული 18 900 ევროდან 5000 ევროზე ნაკლებამდე დაეცა.

რეგიონალურად განსხვავებები დიდია: ესპანეთში, პორტუგალიაში, იტალიაში და საბერძნეთში ჩინური ავტომობილების მწარმოებლები უკვე 11,4 პროცენტ გაყიდვის წილს აღწევენ. „სამხრეთ ევროპაში ტრადიციულად უფრო მეტ მცირე მანქანას ყიდულობენ, სადაც ჩინელები ძლიერები არიან“, ამბობს BCG-ის ექსპერტი ვაასი.

სამხრეთში Stellantis განსაკუთრებით დიდ დანაკარგს განიცდის. 2021 წელს აქ ახალი რეგისტრაციების თითქმის მესამედი მრავალმარკიან კონცერნზე მოდიოდა, ახლა კი მხოლოდ 22,3 პროცენტია. Ford-მა 4,8 პროცენტიდან 2,7 პროცენტამდე დაკარგა. სხვა მოცულობითი მარკებიც როგორიცაა Volkswagen და Renault, ასევე იაპონური და კორეული მწარმოებლები ოდნავ შემცირდნენ.

აღმოსავლეთ და ჩრდილოეთ ევროპაში დამარცხებულებთან მსგავსი სურათი ჩანს. თუმცა ამ რეგიონებში ჩინელების წინსვლა განსხვავდება: აღმოსავლეთში მათი წილი 9,5 პროცენტია, დანიაში, შვედეთში, ნორვეგიასა და ფინეთში კი 7,3 პროცენტი.

ცენტრალურ ევროპაში ჩინური მწარმოებლები 5,1 პროცენტს აღწევენ, რაც მსგავსია მნიშვნელოვანი ავტობაზრის საფრანგეთისა. გერმანიაში მათი წილი ამჟამად 4,1 პროცენტია. თუმცა 2025 წლის 2,3 პროცენტთან შედარებით ეს დინამიური ზრდაა. ეს ალბათ დაკავშირებულია ფედერალური მთავრობის ახალ ელექტრომობილების სუბსიდიასთან, საიდანაც ძირითადად ჩინური მარკები სარგებლობენ.

„გერმანიასა და საფრანგეთში ერთგულება შიდა მარკების მიმართ რჩება სტრუქტურულ დაბრკოლებად ჩინური ავტომობილების მწარმოებლებისთვის“, წერს მატიას შმიდტი თავისი საკონსულტაციო სახლიდან. გერმანიაში შიდა მარკების წილები თითქმის არ შეცვლილა. საფრანგეთშიც მყიდველები კვლავ დაკავშირებულნი არიან Renault-თან, Peugeot-თან და Citroën-თან.

განსაკუთრებით ძლიერია ჩინური მწარმოებლები გაერთიანებულ სამეფოში. ევროპაში ჩინური მარკის ყოველი მეოთხე რეგისტრაცია გაერთიანებულ სამეფოზე მოდიოდა. იქ მათი წილი თითქმის 16 პროცენტია.

ჩინურმა მწარმოებლებმა თავიანთი ელექტრომობილები უფრო მეტად გაერთიანებულ სამეფოში მიაწოდეს, რადგან იქ ევროკავშირისგან განსხვავებით არ მოქმედებს სპეციალური ტარიფები. გარდა ამისა, მათთვის უფრო ადვილია გაერთიანებულ სამეფოში, რადგან იქ არ არიან წარმოდგენილი შიდა მოცულობითი მწარმოებლები.

პრემიუმ სეგმენტში ჩინური მწარმოებლების მცდელობები ევროპაში დამკვიდრებისთვის ჯერ კიდევ წარუმატებელია. Audi-ს, BMW-ს და Mercedes-Benz-ის წილები ევროპაში წლებია ძირითადად სტაბილურია.

ავტომწარმოებელი Nio, რომელსაც ბატარეის გაცვლის ტექნოლოგიით უნიკალური განმასხვავებელი ნიშანი აქვს, წელს ევროპაში 500-ზე ნაკლები მანქანა გაყიდა. Xpeng-მა მკვეთრი ზრდის წყალობით 24 000-ზე მეტ ერთეულს მიაღწია, თუმცა წილი 0,3 პროცენტზე ნაკლებია. Zeekr 0,08 პროცენტზე ვერ გადის.

ეს იმით არის განპირობებული, რომ ჩინური მარკები სხვა კლიენტურას მიმართავენ. „ვინც ჩინურ ავტომარკას ყიდულობს, ის ფასდაკლების მონადირეა“, ამბობს ავტომობილების დილერი ბურკჰარდ ველერი. პრემიუმ მარკების მყიდველები კი ევროპაში ჩვეულებრივ „ჯერ კიდევ გარკვეულ იმიჯს ყიდულობენ“.

თუმცა პრემიუმ მომწოდებლებს შორისაც იზრდება შეშფოთება. Mercedes-მა ჯერ არ დაკარგა წილი ევროპაში ახალი კონკურენტებისთვის, ამბობს რეგულარულად კონცერნის ხელმძღვანელი ოლა კალენიუსი. თუმცა ზაფხულში თანამშრომლებისთვის წერილში გააფრთხილა, რომ ჩინური კონკურენტები „ძალიან მჭლე ხარჯების სტრუქტურებით და მაღალი ინოვაციის სიჩქარით“ ევროპაში შემოდიან.

ექსპერტები Xiaomi-ს კარგ შანსებს უწინასწარმეტყველებენ. 2027 წელს მწარმოებელი საზღვარგარეთ გაფართოებას დაიწყებს. „პირველი ბაზარი იქნება გერმანია, მსოფლიოს ყველაზე რთული ბაზარი“, თქვა Xiaomi-ს დამფუძნებელმა ლეი ჯუნმა. BYD-იც თავის პრემიუმ მარკა Denza-ს უფრო ძლიერად სთავაზობს გერმანიაში.

UBS-ის ანალიტიკოსები ვარაუდობენ, რომ ჩინური მწარმოებლები თავიანთ წილს ევროპაში ათწლეულის ბოლოსთვის 20 პროცენტამდე გაზრდიან. ინდუსტრიის ექსპერტი შმიდტი კი ითვლის, რომ სრულად ელექტრო მანქანებში მათი წილი 15 პროცენტზე არ გაიზრდება. ახალი ჩინური მომწოდებლები უკვე დამკვიდრებულებთან იმავე მომხმარებელთა წრისთვის იბრძოლებენ და ერთმანეთს კანიბალიზაციას გაუკეთებენ, წერს შმიდტი. გარდა ამისა, „დამკვიდრებული მწარმოებლები აძლიერებენ ძალისხმევას წილების დასაცავად“.

ამიტომ ევროპული მარკები უფრო მეტ ხელმისაწვდომ ელექტრომობილს გამოაქვთ ბაზარზე. Renault-ში ელექტრო Twingo უკვე 20 000 ევროზე ნაკლებად არის ხელმისაწვდომი. Volkswagen 2027 წელს მინიმალურ მანქანა ID.1-ს ამ ფასად გამოიტანს ბაზარზე.

გავლენას ახდენს რეგულაციაც. მას შემდეგ, რაც ევროკავშირმა 2024 წლის შემოდგომიდან ელექტრომობილებზე ტარიფები დააწესა, ჩინურმა ავტომწარმოებლებმა სწრაფად გააფართოვეს ჰიბრიდული შეთავაზება. ჰიბრიდული მანქანები ახლა ჩინური რეგისტრაციების 53 პროცენტს შეადგენენ ევროპაში. 2021 წელს კი მხოლოდ 15 პროცენტი იყო.

ამიტომ გერმანელ პოლიტიკოსებს შორისაც მრავლდება ხმები ჩინურ ჰიბრიდულ მანქანებზე ტარიფების დაწესების შესახებ. BYD-მა წელს Volkswagen-ს გადაუსწრო plug-in ჰიბრიდების რეგისტრაციებში. კონცერნის გარემოდან ამბობენ: „თუ ფედერალური მთავრობა ვერ შეძლებს ევროპის დარწმუნებას, რომ ჰიბრიდებზე ტარიფები გვჭირდება, მაშინ პრობლემა გვექნება.“

გამოქვეყნდა 10 სექტემბერი, 2026