ჩინური ავტომობილების მწარმოებლები ევროპაში სწრაფად იზრდებიან. იანვარ-ივლისში ჩინურ მარკებზე ახალი რეგისტრაციების 8,7 პროცენტი მოდიოდა. 2021 წელს ეს მაჩვენებელი 0,6 პროცენტი იყო. 2024 წელთან შედარებით წილი თითქმის სამჯერ გაიზარდა, აჩვენებს Handelsblatt-ის ანალიზი Dataforce-ის მონაცემებზე დაყრდნობით.
ევროპაში ინდუსტრიის წრეებში იზრდება შეშფოთება, რომ ჩინური მწარმოებლების შეტევა კიდევ უფრო დაჩქარდება და ფასების კონკურენცია ევროპაში გამწვავდება. ეს კიდევ უფრო დააწნევს მარჟებს უკვე კრიზისში მყოფ მწარმოებლებს. პირველ შვიდ თვეში ევროპის გზებზე 780 000 ჩინური მარკის ახალი ავტომობილი გამოვიდა. ეს თითქმის იმდენია, რამდენიც მთელ 2025 წელს.
Handelsblatt-ის ანალიზი აჩვენებს, რომ მწარმოებლებმა თავდაპირველად სამხრეთ და აღმოსავლეთ ევროპაში და გაერთიანებულ სამეფოში გააძლიერეს თავიანთი თანდასწრება. იქ მიღებული გამოცდილებით ისინი ახლა უდიდეს, მაგრამ ყველაზე რთულ მანქანების ბაზარს იკავებენ: გერმანიას.
გერმანიაში ყოველწლიურად თითქმის სამი მილიონი ახალი ავტომობილი იყიდება და ბაზარი ჯერ კიდევ მყარად გერმანული მწარმოებლების ხელშია. გარდა ამისა, მრავალმარკიანი კონცერნი Stellantis Opel-ით და Peugeot-ით, Toyota და კორეული მწარმოებლები Hyundai და Kia უფრო დიდ წილებს ფლობენ. ეს წილები ახლა საფრთხის ქვეშაა.
„პირველ ეტაპზე ჩინური ავტომობილების მწარმოებლები მიზნად ისახავენ მოცულობითი მწარმოებლების ძირითად ბიზნესს“, ამბობს ალბერტ ვაასი, BCG-ის პარტნიორი. ამ სეგმენტში ქუჩებზე ხილვადობის გაზრდა უფრო სწრაფად შეიძლება. აღმოსავლეთიდან მოსული მარკები იაფ კომპაქტურ და საოჯახო მანქანებს სთავაზობენ, სულ უფრო მეტად კი SUV მოდელებს. ჩინელები სარგებლობენ ევროპაში ელექტროსეგმენტის ზრდით, ასევე იმით, რომ მომხმარებელთა ერთგულება დამკვიდრებული მარკების მიმართ სუსტდება.
ყველაზე დიდი დამარცხებულია Stellantis. კონცერნის წილი ევროპაში ამჟამად 15,5 პროცენტია. 2021 წელს კი თითქმის 21 პროცენტი იყო. ეს შეესაბამება დაახლოებით 155 000 მანქანის შემცირებას.
UBS-ის მონაცემებით, ეს იმით არის განპირობებული, რომ Stellantis-ს ჩინურ მარკებთან „ძლიერი გადაფარვა აქვს ქვეყნებსა და სეგმენტებში“. ასევე როლს თამაშობს „კომპანიის სპეციფიკური პრობლემები“. Stellantis-ის ამბიციური ელექტრო გეგმები არ განხორციელდა, გარდა ამისა, ხარჯების შემცირების გამო ხარისხის ხარვეზების გამო მრავალი პროდუქტის გაწვევა მოხდა.
Ford-იც იბრძვის ახალ თავდამსხმელებთან და წილი დაკარგა: 4,6 პროცენტიდან სამ პროცენტამდე. გერმანულ მწარმოებლებს შორის ძირითადად Volkswagen-ის ბირთვული მარკა დაზარალდა. მისი წილი 2021 წლიდან 10,7 პროცენტიდან 9,9 პროცენტამდე შემცირდა.
ნაკლებად დაკარგეს წილი იაპონურმა მწარმოებლებმა როგორიცაა Nissan და Mazda, ასევე კორეულმა Hyundai-მ და Kia-მ. Renault-ის წილი კი სტაბილურად რჩება დაახლოებით ექვს პროცენტზე. UBS ამას „ძლიერ პროდუქტის ციკლს“ უკავშირებს. ფრანგები ბაზარზე მრავალ ახალ ელექტრომოდელს გამოაქვთ, მათ შორის მცირე მანქანა Renault 5, რომლებიც კარგად მიიღეს.
იმის გამო, რომ ჩინური მანქანები იაფია და ნაწილობრივ ტექნიკურად უკეთესი, ევროპაში იზრდება მზადყოფნა აღმოსავლეთიდან მარკების ყიდვისთვის. ამავდროულად ჩინური მწარმოებლები იძულებულნი არიან უფრო ძლიერად გაფართოვდნენ საზღვარგარეთ. მათ სამშობლოში 100-ზე მეტ მომწოდებელს შორის დამღუპველი ფასების ომი მიმდინარეობს, სადაც ძნელად თუ რომელიმე მწარმოებელი იღებს მოგებას. გარდა ამისა, ავტოინდუსტრიამ ჩინეთის ხუთწლიან გეგმაში მნიშვნელობა დაკარგა.
იმის გამო, რომ აშშ პრაქტიკულად იკეტება ჩინელი მწარმოებლებისთვის, ისინი ძირითადად ევროპაზე ორიენტირდებიან. აქ მათ შეუძლიათ თავიანთი მანქანებისთვის ექსპერტების თქმით ნაწილობრივ ორჯერ მეტი ფასი მიიღონ, ვიდრე ჩინეთში. ეს ხსნის, რატომ გაიზარდა ჩინეთიდან მანქანების ექსპორტი აგვისტოში წინა წლის იმავე თვესთან შედარებით 78 პროცენტით და მიაღწია 894 000 მანქანას. შიდა გაყიდვები კი მეთერთმეტე თვეა მცირდება და თითქმის მეოთხედით შემცირდა 1,55 მილიონამდე.
უკვე მაშინ, როცა Toyota 1970-იან წლებში და Hyundai 1990-იან წლებში ევროპაში მოვიდა, არსებობდა გაფრთხილებები, რომ დამკვიდრებულმა მწარმოებლებმა შეიძლება წილი დაკარგონ აზიურ კონკურენტებთან. ახალი ის არის, რომ ჩინელები თავს ესხმიან ელექტროსეგმენტში და პროგრამულ უზრუნველყოფაში, სფეროებში, სადაც ისინი ლიდერებად ითვლებიან. ისინი სარგებლობენ იმით, რომ ევროპაში ელექტრომობილებზე მოთხოვნა სწრაფად იზრდება მაღალი საწვავის ფასების გამო ირანის ომის შედეგად და სახელმწიფო სუბსიდიების გამო.
ელექტრომობილებში ჩინური მარკების წილი ევროპაში ანალიზის მიხედვით უკვე 12,6 პროცენტია. 2021 წელს კი 2,1 პროცენტი იყო. ამით Volkswagen-იც იტანჯება: ვოლფსბურგელებმა 2021 წელს მაშინ კიდევ მნიშვნელოვნად მცირე ელექტროსეგმენტში თითქმის 14 პროცენტი მიიღეს. ახლა კი რვა პროცენტზე ნაკლებია. Stellantis-მა ელექტრომობილებში 14 პროცენტზე მეტიდან დაახლოებით ათ პროცენტამდე დაკარგა.
ევროპაში Dataforce 19 ჩინურ მწარმოებელს ითვლის. თუმცა ხუთ მარკაზე მოდის გაყიდვების 83 პროცენტი. მსოფლიოში უდიდესი ელექტრომობილების მწარმოებელი BYD ლიდერობს ევროპაშიც. ივლისის ბოლომდე BYD-ის მარკის 217 000 ახალი რეგისტრაცია იყო, მისი წილი 2,4 პროცენტია. BYD-მა ამით უკვე გადაუსწრო ისეთ მარკებს, როგორიცაა Volvo 202 000 ერთეულით, Nissan 183 000-ით და Tesla 178 000-ით. Fiat 262 000-ით, Ford 272 000-ით და Opel 284 000-ით ჯერ კიდევ მისაწვდომია.
BYD-ის შემდეგ MG 211 000 რეგისტრაციით მოდის. ყოფილი ბრიტანული მარკა ეკუთვნის ჩინურ კონცერნ SAIC-ს. მწარმოებელი Chery ევროპაში Jaecoo და Omoda მარკებით 1,7 პროცენტ წილს იკავებს.
განსაკუთრებით სწრაფად იზრდება Leapmotor. Stellantis-ის ერთობლივი საწარმოს პარტნიორის 65 000 რეგისტრაცია ივლისის ბოლომდე ორჯერ მეტია, ვიდრე მთელ 2025 წელს. ეს განპირობებულია სპეციალური ეფექტით: წელს Leapmotor-ის რეგისტრაციების თითქმის 40 პროცენტი იტალიაზე მოდის. იქ მწარმოებლის ფასდაკლების და სახელმწიფო ელექტრომობილების პრემიის წყალობით მინიმალური მანქანა T03-ის საბოლოო ფასი რეგულარული 18 900 ევროდან 5000 ევროზე ნაკლებამდე დაეცა.
რეგიონალურად განსხვავებები დიდია: ესპანეთში, პორტუგალიაში, იტალიაში და საბერძნეთში ჩინური ავტომობილების მწარმოებლები უკვე 11,4 პროცენტ გაყიდვის წილს აღწევენ. „სამხრეთ ევროპაში ტრადიციულად უფრო მეტ მცირე მანქანას ყიდულობენ, სადაც ჩინელები ძლიერები არიან“, ამბობს BCG-ის ექსპერტი ვაასი.
სამხრეთში Stellantis განსაკუთრებით დიდ დანაკარგს განიცდის. 2021 წელს აქ ახალი რეგისტრაციების თითქმის მესამედი მრავალმარკიან კონცერნზე მოდიოდა, ახლა კი მხოლოდ 22,3 პროცენტია. Ford-მა 4,8 პროცენტიდან 2,7 პროცენტამდე დაკარგა. სხვა მოცულობითი მარკებიც როგორიცაა Volkswagen და Renault, ასევე იაპონური და კორეული მწარმოებლები ოდნავ შემცირდნენ.
აღმოსავლეთ და ჩრდილოეთ ევროპაში დამარცხებულებთან მსგავსი სურათი ჩანს. თუმცა ამ რეგიონებში ჩინელების წინსვლა განსხვავდება: აღმოსავლეთში მათი წილი 9,5 პროცენტია, დანიაში, შვედეთში, ნორვეგიასა და ფინეთში კი 7,3 პროცენტი.
ცენტრალურ ევროპაში ჩინური მწარმოებლები 5,1 პროცენტს აღწევენ, რაც მსგავსია მნიშვნელოვანი ავტობაზრის საფრანგეთისა. გერმანიაში მათი წილი ამჟამად 4,1 პროცენტია. თუმცა 2025 წლის 2,3 პროცენტთან შედარებით ეს დინამიური ზრდაა. ეს ალბათ დაკავშირებულია ფედერალური მთავრობის ახალ ელექტრომობილების სუბსიდიასთან, საიდანაც ძირითადად ჩინური მარკები სარგებლობენ.
„გერმანიასა და საფრანგეთში ერთგულება შიდა მარკების მიმართ რჩება სტრუქტურულ დაბრკოლებად ჩინური ავტომობილების მწარმოებლებისთვის“, წერს მატიას შმიდტი თავისი საკონსულტაციო სახლიდან. გერმანიაში შიდა მარკების წილები თითქმის არ შეცვლილა. საფრანგეთშიც მყიდველები კვლავ დაკავშირებულნი არიან Renault-თან, Peugeot-თან და Citroën-თან.
განსაკუთრებით ძლიერია ჩინური მწარმოებლები გაერთიანებულ სამეფოში. ევროპაში ჩინური მარკის ყოველი მეოთხე რეგისტრაცია გაერთიანებულ სამეფოზე მოდიოდა. იქ მათი წილი თითქმის 16 პროცენტია.
ჩინურმა მწარმოებლებმა თავიანთი ელექტრომობილები უფრო მეტად გაერთიანებულ სამეფოში მიაწოდეს, რადგან იქ ევროკავშირისგან განსხვავებით არ მოქმედებს სპეციალური ტარიფები. გარდა ამისა, მათთვის უფრო ადვილია გაერთიანებულ სამეფოში, რადგან იქ არ არიან წარმოდგენილი შიდა მოცულობითი მწარმოებლები.
პრემიუმ სეგმენტში ჩინური მწარმოებლების მცდელობები ევროპაში დამკვიდრებისთვის ჯერ კიდევ წარუმატებელია. Audi-ს, BMW-ს და Mercedes-Benz-ის წილები ევროპაში წლებია ძირითადად სტაბილურია.
ავტომწარმოებელი Nio, რომელსაც ბატარეის გაცვლის ტექნოლოგიით უნიკალური განმასხვავებელი ნიშანი აქვს, წელს ევროპაში 500-ზე ნაკლები მანქანა გაყიდა. Xpeng-მა მკვეთრი ზრდის წყალობით 24 000-ზე მეტ ერთეულს მიაღწია, თუმცა წილი 0,3 პროცენტზე ნაკლებია. Zeekr 0,08 პროცენტზე ვერ გადის.
ეს იმით არის განპირობებული, რომ ჩინური მარკები სხვა კლიენტურას მიმართავენ. „ვინც ჩინურ ავტომარკას ყიდულობს, ის ფასდაკლების მონადირეა“, ამბობს ავტომობილების დილერი ბურკჰარდ ველერი. პრემიუმ მარკების მყიდველები კი ევროპაში ჩვეულებრივ „ჯერ კიდევ გარკვეულ იმიჯს ყიდულობენ“.
თუმცა პრემიუმ მომწოდებლებს შორისაც იზრდება შეშფოთება. Mercedes-მა ჯერ არ დაკარგა წილი ევროპაში ახალი კონკურენტებისთვის, ამბობს რეგულარულად კონცერნის ხელმძღვანელი ოლა კალენიუსი. თუმცა ზაფხულში თანამშრომლებისთვის წერილში გააფრთხილა, რომ ჩინური კონკურენტები „ძალიან მჭლე ხარჯების სტრუქტურებით და მაღალი ინოვაციის სიჩქარით“ ევროპაში შემოდიან.
ექსპერტები Xiaomi-ს კარგ შანსებს უწინასწარმეტყველებენ. 2027 წელს მწარმოებელი საზღვარგარეთ გაფართოებას დაიწყებს. „პირველი ბაზარი იქნება გერმანია, მსოფლიოს ყველაზე რთული ბაზარი“, თქვა Xiaomi-ს დამფუძნებელმა ლეი ჯუნმა. BYD-იც თავის პრემიუმ მარკა Denza-ს უფრო ძლიერად სთავაზობს გერმანიაში.
UBS-ის ანალიტიკოსები ვარაუდობენ, რომ ჩინური მწარმოებლები თავიანთ წილს ევროპაში ათწლეულის ბოლოსთვის 20 პროცენტამდე გაზრდიან. ინდუსტრიის ექსპერტი შმიდტი კი ითვლის, რომ სრულად ელექტრო მანქანებში მათი წილი 15 პროცენტზე არ გაიზრდება. ახალი ჩინური მომწოდებლები უკვე დამკვიდრებულებთან იმავე მომხმარებელთა წრისთვის იბრძოლებენ და ერთმანეთს კანიბალიზაციას გაუკეთებენ, წერს შმიდტი. გარდა ამისა, „დამკვიდრებული მწარმოებლები აძლიერებენ ძალისხმევას წილების დასაცავად“.
ამიტომ ევროპული მარკები უფრო მეტ ხელმისაწვდომ ელექტრომობილს გამოაქვთ ბაზარზე. Renault-ში ელექტრო Twingo უკვე 20 000 ევროზე ნაკლებად არის ხელმისაწვდომი. Volkswagen 2027 წელს მინიმალურ მანქანა ID.1-ს ამ ფასად გამოიტანს ბაზარზე.
გავლენას ახდენს რეგულაციაც. მას შემდეგ, რაც ევროკავშირმა 2024 წლის შემოდგომიდან ელექტრომობილებზე ტარიფები დააწესა, ჩინურმა ავტომწარმოებლებმა სწრაფად გააფართოვეს ჰიბრიდული შეთავაზება. ჰიბრიდული მანქანები ახლა ჩინური რეგისტრაციების 53 პროცენტს შეადგენენ ევროპაში. 2021 წელს კი მხოლოდ 15 პროცენტი იყო.
ამიტომ გერმანელ პოლიტიკოსებს შორისაც მრავლდება ხმები ჩინურ ჰიბრიდულ მანქანებზე ტარიფების დაწესების შესახებ. BYD-მა წელს Volkswagen-ს გადაუსწრო plug-in ჰიბრიდების რეგისტრაციებში. კონცერნის გარემოდან ამბობენ: „თუ ფედერალური მთავრობა ვერ შეძლებს ევროპის დარწმუნებას, რომ ჰიბრიდებზე ტარიფები გვჭირდება, მაშინ პრობლემა გვექნება.“
კომენტარი (0)
გაგვიზიარე შენი აზრი.
კომენტარები ავტომატურად მოწმდება.
აზრის გასაზიარებლად შექმენი ანგარიში ან შედი.
კომენტარები ჯერ არ არის. დაწერე პირველი.