აშშ-ის ობლიგაციების შემოსავლიანობა 2007 წლის დონემდე გაიზარდა

მსოფლიოში სახელმწიფო ობლიგაციების ფასები კვლავ ეცემა. ბოლო პერიოდში გაყიდვები მკვეთრად დაჩქარდა. სანაცვლოდ, აშშ-ის ათწლიანი ობლიგაციების შემოსავლიანობა დღეს 5,025%-მდე გაიზარდა. ეს 2007 წლის ფინანსური კრიზისის შემდეგ უმაღლესი მაჩვენებელია. ირანის ომის დაწყების შემდეგ შემოსავლიანობა უკვე ერთ პროცენტულ პუნქტზე მეტით გაიზარდა.

კრიზისული განწყობაა გერმანიის ობლიგაციების ბაზარზეც. ათწლიანი ფედერალური ობლიგაციების შემოსავლიანობამ 3,57%-ს მიაღწია, რაც ბოლო რამდენიმე წლის მაქსიმუმია. თებერვლის ბოლოს მაჩვენებელი ჯერ კიდევ 2,6% იყო.

სახელმწიფო ობლიგაციებს ფიქსირებული პროცენტი აქვს. ამიტომ მათი ფასების ვარდნა მყიდველებისთვის ამ ფასიანი ქაღალდების უფრო მაღალ შემოსავლიანობას ნიშნავს.

ობლიგაციების მასშტაბური გაყიდვების მიზეზი ირანის ომის შედეგად კვლავ გაძლიერებული ინფლაციური შეშფოთებაა. ნავთობის გაძვირებას სამომხმარებლო ფასების ზრდა მოჰყვება. ეკონომისტები უკვე უფრო მაღალ და ხანგრძლივ ინფლაციასა და ცენტრალური ბანკების ძირითადი განაკვეთების ზრდას ელიან. ევროპის ცენტრალურმა ბანკმა ინფლაციის შესაკავებლად ძირითადი განაკვეთი გასულ კვირას გაზარდა. ბაზრები ელიან, რომ ფედერალური სარეზერვო სისტემა განაკვეთს ხვალ გაზრდის.

ინფლაციურ მოლოდინებთან ერთად განაკვეთები გარდაუვლად იზრდება „გრძელვადიან მონაკვეთზეც“, ანუ ობლიგაციების ბაზარზე. როცა ინფლაცია, როგორც ამჟამად, დაახლოებით სამი პროცენტია, ობლიგაციების მყიდველები უფრო მაღალ შემოსავლიანობას ითხოვენ. ამით ისინი მსყიდველუნარიანობის დანაკარგის ანაზღაურებას ცდილობენ.

შემოსავლიანობის მკვეთრი ზრდის კიდევ ერთი მიზეზი ზოგიერთ განვითარებულ ქვეყანაში მზარდი დავალიანების გამო შეშფოთებაა. ეს, პირველ რიგში, აშშ-ს ეხება, სადაც ვალმა ცოტა ხნის წინ 40 ტრილიონ დოლარს გადააჭარბა. კრედიტორები, ანუ ობლიგაციების მყიდველები, გაზრდილი დეფოლტის რისკის სანაცვლოდაც უფრო მაღალ შემოსავლიანობას ითხოვენ.

ამრიგად, ფინანსურ ბაზრებზე ხანგრძლივად მაღალი საპროცენტო განაკვეთების მოლოდინი გამყარდა.

შეცვლილ საპროცენტო გარემოს ფართომასშტაბიანი შედეგები აქვს. მზარდი შემოსავლიანობა ფინანსთა მინისტრებისთვის მნიშვნელოვანი პრობლემაა, რადგან ახალი ვალის აღებას მკვეთრად აძვირებს.

ობლიგაციების მყიდველებსა და შემნახველებს უფრო მაღალი შემოსავლის მიღება შეუძლიათ, თუმცა ინფლაციის გამოკლებამდე. ამავე დროს, მაღალი შემოსავლიანობა უძრავი ქონების მყიდველებსა და მშენებლებს პირდაპირ აზარალებს. სამშენებლო სესხების განაკვეთები ათწლიანი ფედერალური ობლიგაციების შემოსავლიანობას ეფუძნება.

ანალიტიკური კომპანია ბარკოუ კონსალტინგის (Barkow Consulting) მონაცემებით, ათწლიანი ფიქსირებული განაკვეთის მქონე სამშენებლო სესხების პროცენტმა ბოლო პერიოდში დაახლოებით 4,25%-ს მიაღწია. ზრდის ტენდენცია გრძელდება. ფრანკფურტის ფინანსური საკონსულტაციო კომპანია FMH-ის (FMH-Finanzberatung) დამფუძნებელმა მაქს ჰერბსტმა თქვა: „სამშენებლო სესხების განაკვეთები ნელ-ნელა შესაძლო 4,5%-ს უახლოვდება“.