COP31 ელექტრიფიკაციაზეა ორიენტირებული, იტალია კი ჩამორჩება

ანტალიაში COP31-ის თურქული თავმჯდომარეობა მთავრობებს საერთო ვალდებულების აღებისკენ მოუწოდებს: მსოფლიოში ენერგიის საბოლოო მოხმარებაში ელექტროენერგიის წილი 20%-ზე ოდნავ მეტიდან 2035 წლისთვის 35%-მდე გაიზარდოს. ეს სამიზნე თურქეთის გარემოს დაცვის მინისტრმა მურატ კურუმ დაასახელა. კლიმატის შესახებ მსოფლიოს უმნიშვნელოვანესი კონფერენცია 9 ნოემბერს გაიხსნება, მომდევნო დღეს კი ელექტრიფიკაციისადმი მიძღვნილი მინისტერიალი გაიმართება.

ევროკავშირიც სამიტზე მოლაპარაკებების მანდატით მიდის, რომელიც ელექტრიფიკაციის დაჩქარებას ითვალისწინებს. ევროკავშირმა ეს პოზიცია 12 ოქტომბერს დამტკიცებულ გარემოს დაცვის საბჭოს დასკვნებშიც გაიმეორა.

იტალია ამ შეხვედრაზე მტკიცედ დაუჭერდა მხარს, როგორც დეპუტატთა პალატის მიერ გამოქვეყნებულ მიმოხილვაშია ნათქვამი, „პოლონეთის წინადადებას, ელექტრიფიკაცია გარდაქმნის დაჩქარების საშუალებად წარმოეჩინა და წიაღისეული საწვავის გამოყენებიდან ეტაპობრივი გასვლის, განახლებადი ენერგიის წყაროების სამჯერ გაზრდისა და ენერგოეფექტიანობის გაორმაგების ვალდებულებები GST1-ის ჩარჩოში მოექცია“. GST1 პარიზის მიზნების შესრულებაში მიღწეული პროგრესის პირველი გლობალური შეფასებაა, რომელიც 2023 წელს დუბაიში გამართულ COP28-ზე დასრულდა. იტალია, პოლონეთთან, ბულგარეთთან და უნგრეთთან ერთად, ევროკავშირის წინადადებაში ახალი, უფრო ამბიციური მიზნების შეტანის თავიდან აცილებას ცდილობდა.

2025 წელს იტალიაში მზის ელექტროსადგურებმა 45 მილიარდი კილოვატსაათი ელექტროენერგია გამოიმუშავეს, რაც წინა წელთან შედარებით 25%-ით მეტია. მზის ენერგიამ პირველად გადააჭარბა ჰიდროენერგიას და გაზის შემდეგ ელექტროენერგიის გამომუშავების მეორე წყარო გახდა. იმავე წელს ელექტროენერგიაზე მოთხოვნა თითქმის არ შეცვლილა, ხოლო საბოლოო ენერგომოხმარებაში ელექტროენერგიის წილმა 22,7% შეადგინა. Italy for Climate-ის სამეცნიერო ხელმძღვანელმა ანდრეა ბარბაბელამ თქვა: „განახლებადი ენერგიის წყაროები ბოლო 15 წელიწადში მნიშვნელოვნად გაიზარდა, მაგრამ ელექტროენერგიაზე მოთხოვნა უცვლელი დარჩა. მთავარი დაბრკოლება მოხმარების წიაღისეული საწვავიდან ელექტროენერგიაზე გადატანაა. სამი გამოწვევაა ავტომობილები, შენობების გათბობა და სამრეწველო პროცესები“.

ელექტროენერგეტიკის წონა გამონაბოლქვის ბალანსშიც ჩანს. Italy for Climate-ის მიერ Ispra-სა და Mase-ის მონაცემებზე დაყრდნობით მომზადებული შეფასების თანახმად, 1990-დან 2025 წლამდე იტალიის წლიური გამონაბოლქვი 521 მილიონი ტონა CO₂-ეკვივალენტიდან 364 მილიონ ტონამდე შემცირდა. კვლევის მიხედვით, 157 მილიონი ტონის შემცირებიდან 109 მილიონი იტალიის ეკონომიკის ელექტრიფიკაციას უკავშირდება.

ელექტროენერგიაზე გადასვლის გაგრძელება ახლა ყველაზე რთულ სექტორებზე ყურადღების გამახვილებას ნიშნავს. ტრანსპორტში იტალია ჩამორჩება: მოხმარების მხოლოდ 2% მოდის ელექტროენერგიაზე. 2026 წლის პირველ ცხრა თვეში ბატარეიანი ავტომობილების რეგისტრაცია 67%-ით გაიზარდა, თუმცა Acea-ს მონაცემებით, ისინი იტალიის ბაზრის მხოლოდ 8%-ს შეადგენს, ევროკავშირში კი მათი წილი 22,7%-ია.