გაერომ სუდანისთვის იარაღის ნაწილობრივი ემბარგო ერთი თვით გაახანგრძლივა

გაეროს უშიშროების საბჭომ სუდანის დასავლეთ დარფურის რეგიონზე იარაღის ემბარგო მცირე ხნით გაახანგრძლივა. ამასთან, აშშ-ის სადავო წინადადებაზე მოლაპარაკებები გრძელდება, რომელიც მთელი ქვეყნის მასშტაბით აკრძალვის დაწესებას ითვალისწინებს.

უშიშროების საბჭოს თხუთმეტივე წევრმა პარასკევს ერთთვიან გახანგრძლივებას ერთხმად დაუჭირა მხარი. გადაწყვეტილება არსებულ ზომებს ძალაში ტოვებს და სანქციების რეჟიმის შესაძლო ცვლილებებზე მოლაპარაკებებისთვის მეტ დროს იძლევა.

გაეროში აშშ-ის ელჩმა ჯეფ ბარტოსმა (Jeff Bartos) განაცხადა, რომ ვაშინგტონი გადაწყვეტილების მიღებას მიესალმება. მან უშიშროების საბჭოს უთხრა: „სანქციების მოქმედი რეჟიმი 20 წელზე მეტი ხნის წინანდელია და დღევანდელი ომის რეალობაზე სათანადო რეაგირებისთვის საკმარისი არ არის“.

აშშ ემბარგოს მთელ სუდანზე გავრცელებას სთავაზობს, რათა მეომარ მხარეებზე ზეწოლა მოახდინოს და სამ წელზე მეტი ხნის კონფლიქტი დაასრულებინოს.

ბარტოსმა საბჭოს მოუწოდა: „იარაღის ემბარგო სუდანის მთელ ტერიტორიაზე გაავრცელოს; სიაში შეყვანის საფუძვლებს ისეთი შემზარავი ქმედებები დაამატოს, როგორებიცაა კონფლიქტთან დაკავშირებული სექსუალური ძალადობა, გამოსასყიდის მისაღებად ადამიანების გატაცება და ჰუმანიტარულ პერსონალზე თავდასხმები; ასევე გააძლიეროს ექსპერტთა ჯგუფის მანდატი და ეფექტიანობა“.

უშიშროების საბჭომ დარფურის ვრცელ რეგიონს იარაღის ემბარგო 2003 წელს დაუწესა. მაშინ ამბოხებულებმა ხარტუმში მდებარე მთავრობის წინააღმდეგ იარაღი აიღეს, რომელსაც იმ დროს ომარ ალ-ბაშირი ხელმძღვანელობდა.

მთავრობამ საჰაერო იერიშებითა და მასთან დაკავშირებული სახალხო თავდაცვის ძალების (Popular Defence Forces) სახმელეთო შეტევით უპასუხა. ამბოხებულები ამ დაჯგუფებებს „ჯანჯავიდად“ მოიხსენიებდნენ. მათ მასობრივ მკვლელობებსა და გაუპატიურებებში ადანაშაულებენ. კონფლიქტში 300 000-მდე ადამიანი დაიღუპა, ხოლო 2,7 მილიონმა ადამიანმა სახლი დატოვა.

რუსეთმა იარაღის ემბარგოს ნებისმიერი გაფართოების დაბლოკვის პირობა დადო. მას საბჭოში ვეტოს უფლება აქვს და გასამხედროებულ ძალებთან ბრძოლაში სუდანის მთავრობას მხარს უჭერს.

გაეროში რუსეთის ელჩის მოადგილემ ანა ევსტიგნეევამ (Anna Evstigneeva) პარასკევს განაცხადა, რომ მოსკოვმა დახურულ მოლაპარაკებებზე თავისი „წითელი ხაზები“ მკაფიოდ გამოკვეთა. მან თქვა: „ჩვენ არ დავუშვებთ, რომ საბჭომ სუდანისთვის შეზღუდვების გაფართოებაზე თუნდაც მიანიშნოს“.

ევსტიგნეევამ იკითხა, რატომ ცდილობს აშშ იარაღის ემბარგოს გაფართოებას ახლა, როცა სამთავრობო ძალებს „ადგილზე აშკარა უპირატესობა აქვთ“. მისი კითხვა ასევე შეეხებოდა იმას, რატომ არ წამოაყენა ვაშინგტონმა ეს მოთხოვნა 2023 წელს, როცა სწრაფი მხარდაჭერის ძალები (RSF) დედაქალაქ ხარტუმსა და სხვა ქალაქებს ემუქრებოდნენ.