ჰუსიებმა წითელი ზღვის პორტი დაიკავეს და სავაჭრო მარშრუტს საფრთხე შეუქმნეს

იემენში ირანის მხარდაჭერილმა ჰუსიებმა პარასკევს წითელი ზღვის პორტი მოხა დაიკავეს. მათ ახლომდებარე კუნძული პერიმიც ხელში ჩაიგდეს და ბაბ-ელ-მანდების სრუტის გარშემო პოზიციები გაიმყარეს. ამავე დროს, აშშ-ისა და ირანის ომი ჰორმუზის სრუტეში მსოფლიოს კიდევ ერთ უმნიშვნელოვანეს სანაოსნო მარშრუტს აფერხებს.

სწრაფი წინსვლა ჰუსიების მიერ წლების განმავლობაში მიღწეული ყველაზე დიდი ტერიტორიული გაფართოებაა. ასოშიეიტედ პრესის ცნობით, საუდის არაბეთის მხარდაჭერილმა სამთავრობო ძალებმა უკან დაიხიეს, ხოლო მებრძოლები იემენის დასავლეთ სანაპიროს გასწვრივ სამხრეთისკენ დაიძრნენ. ამის შემდეგ საუდის არაბეთმა მოხის აეროპორტზე საჰაერო დარტყმები განახორციელა.

ამ წინსვლის შედეგად, ჰუსიებმა ბაბ-ელ-მანდების გარშემო ძლიერი პოზიცია დაიკავეს. ეს წითელი ზღვისა და სუეცის არხის ვიწრო სამხრეთი გასასვლელია, რომელზეც მსოფლიო ვაჭრობის დაახლოებით 10-დან 12%-მდე მოდის.

სრუტის ყველაზე ვიწრო მონაკვეთი მხოლოდ დაახლოებით 30 კილომეტრია. იემენის საერთაშორისო აღიარების მქონე პრეზიდენტმა რაშად ალ-ალიმიმ ხუთშაბათს გააფრთხილა: „დაუშვებელია, რომ ის კიდევ ერთ ჰორმუზის სრუტედ იქცეს“.

ირანის მხარდაჭერილი მეამბოხეების წინსვლა მსოფლიო ვაჭრობის ორი უმნიშვნელოვანესი შემაფერხებელი რგოლის ერთდროული შეფერხების საფრთხეს ქმნის. ამან შესაძლოა მთელ მსოფლიოში გადაზიდვების დაგვიანება, მიწოდების დეფიციტი და ინფლაციური ზეწოლა გაამწვავოს.

თეირანმა პარასკევს იემენის „დამოუკიდებლობას, ეროვნულ სუვერენიტეტსა და ტერიტორიულ მთლიანობას“ მხარდაჭერა გამოუცხადა. მან ქვეყნის კრიზისი ბლოკადასა და უცხოურ სამხედრო ჩარევას დააბრალა. ირანის საგარეო საქმეთა სამინისტროს განცხადება სახელმწიფო საინფორმაციო სააგენტო IRNA-მ (Islamic Republic News Agency) გამოაქვეყნა. განცხადებაში ჰუსიების წინსვლა და ბაბ-ელ-მანდები ნახსენები არ ყოფილა.

ჰუსიების სამხედრო შესაძლებლობებიც კვლავ ყურადღების ცენტრში მოექცა. ჩრდილოეთ იემენში მოქმედმა შეიარაღების ჯგუფმა Anthropic-ის Claude ხელოვნური ინტელექტი რაკეტებისა და ბალისტიკური რაკეტებისთვის პროგრამული უზრუნველყოფის შესაქმნელად გამოიყენა. პროგრამა დამიზნების, ნავიგაციისა და მართვისთვის იყო განკუთვნილი. ჩრდილოეთ იემენის დიდ ნაწილს ჰუსიები აკონტროლებენ. ტექნოლოგიურმა გიგანტმა ეს ინფორმაცია ხუთშაბათს გამოქვეყნებულ მემორანდუმში გაავრცელა.

დასავლეთში იზრდება შეშფოთება, რომ ირანის ომი რეგიონში კიდევ უფრო ფართოდ გავრცელდება.

ბელგიის საგარეო საქმეთა მინისტრმა მაქსიმ პრევომ პარასკევს X-ზე დაწერა: „ბაბ-ელ-მანდები ვაჭრობის საგანი არ არის“.