ხელოვნური ინტელექტი დამწყებ თანამშრომლებს სამუშაოს პოვნას ურთულებს

მონაცემებით, 20-დან 24 წლამდე ასაკის ადამიანების სრული განაკვეთით დასაქმება იმ პროფესიებში, რომლებიც ხელოვნური ინტელექტის გავლენის ქვეშ ყველაზე მეტადაა, 2022 წლიდან 14%-ით შემცირდა, დაახლოებით 279 000-დან 239 000-მდე. იმ პროფესიების სიაში, სადაც საქმიანობის დიდი ნაწილის ავტომატიზება მარტივია, პირველ ადგილზე მონაცემების შეყვანა და ტექსტის დამუშავებაა. მათ მოსდევენ პროგრამული უზრუნველყოფის შემქმნელები, ბუღალტრები, მონაცემთა ბაზებისა და ქსელების ტექნიკოსები, ასევე ავტორები და ჟურნალისტები. ფიურსტმა განაცხადა: „ხელოვნური ინტელექტის გამო სამუშაო ადგილების ფართო შემცირებას ჯერჯერობით ვერ ვხედავთ. მაგრამ ცვლილებას პირველად ისინი გრძნობენ, ვინც შრომით ცხოვრებას იწყებს“.

თუმცა ხელოვნური ინტელექტის გავლენას შრომის ბაზარზე საპირისპირო მიმართულებებიც აქვს, აღნიშნავენ ფიურსტი და მისი თანაავტორები. ერთი მხრივ, არის ავტომატიზაცია, მეორე მხრივ კი „გაძლიერება“: ხელოვნურ ინტელექტს შეუძლია, ადამიანებს მუშაობაში დაეხმაროს და მათი პროდუქტიულობა გაზარდოს. მთლიანად შრომის ბაზარზე, იფოს მონაცემებით, 2022 წლიდან ხელოვნური ინტელექტის გავლენის ქვეშ მყოფ პროფესიებში დასაქმება 1,8%-ით გაიზარდა. სხვა პროფესიებში კი, იმავე მონაცემებით, 6,4%-ით შემცირდა. თანაავტორი ოლივერ ფალკი დამწყებ თანამშრომლებში სამუშაო ადგილების კლებას შრომის ბაზრის ადრეულ გამაფრთხილებელ ნიშნად მიიჩნევს.

თუმცა ხელოვნური ინტელექტის რისკის წინაშე მხოლოდ რიგითი თანამშრომლები არ დგანან. ის ხელმძღვანელებსაც, მათ შორის კომპანიების სათავო ოფისებში მომუშავე პირებსაც, შეიძლება შეეხოს. იფოს მიხედვით, ხელოვნურმა ინტელექტმა შესაძლოა მმართველი დირექტორებისა და გამგეობის წევრების სამუშაოს მნიშვნელოვანი ნაწილის შესრულება გაცილებით სწრაფად შეძლოს. ხელოვნური ინტელექტის გავლენის ქვეშ ძირითადად ხელოსნური და სხვა ფიზიკური სამუშაოები არ ექცევა. პროფესიების სიის ბოლოში სამზარეულოს დამხმარე პერსონალია. ხელოვნური ინტელექტით ჩანაცვლება ძნელად ან თითქმის შეუძლებელია, მაგალითად, მშენებლებისა და ხელოსნებისთვის, დურგლებისთვის, მღებავებისთვის, შენობების დამლაგებლებისთვის, ფერმერებისა და საოჯახო მეურნეობის ხელმძღვანელებისთვის.

მეცნიერები აღნიშნავენ, რომ ინსტიტუტის ახალი მაჩვენებლის მიზანი ერთ მიზეზზე დამყარებული ახსნა არ არის. მის საფუძველზე ვერ დავასკვნით, რომ დაკვირვებულ შედეგებს მხოლოდ ხელოვნური ინტელექტი იწვევს. სხვა ფაქტორებთან ერთად, შესაძლოა, როლი ითამაშოს დემოგრაფიულმა ცვლილებებმა და სწავლების უფრო ხანგრძლივმა პერიოდმა.