მარსალეკი ამტკიცებდა, რომ სებასტიან კურცის დამხობაში მონაწილეობდა

მარსალეკი ახსენებს ერთ „ტიპს“, რომელიც „გარკვეული პერიოდი ჩვენთვის მუშაობდა“, და დასძენს: „ახლა ყოფილი კანცლერის გუნდი მას ჯადოქრებზე ნადირობის მსხვერპლად აქცევს“.

შემდეგ ის ამბობს: „ჩვენ წარმატებით დავამხეთ“ ყოფილი კანცლერი, როცა მისი მეგობრის მობილური ტელეფონი ჩამოართვეს. მარსალეკის თქმით, ეს მეგობარი კურცის „საიდუმლო საარჩევნო კამპანიის დაფინანსებას“ განაგებდა.

მარსალეკმა შემდეგ გააზიარა სტატიის ბმული კურცის წინააღმდეგ წაყენებულ კორუფციულ ბრალდებებზე და იმ ტელეფონზე, რომელიც ლიდერის ერთ-ერთ უახლოეს თანამოაზრეს, თომას შმიდს, ჩამოართვეს. შმიდი ავსტრიის ფინანსთა სამინისტროს ყოფილი მაღალი თანამდებობის პირი იყო.

შმიდს ტელეფონი 2019 წლის ნოემბერში ჩამოართვეს. მოწყობილობიდან ამოღებული ვრცელი მიმოწერა მოგვიანებით რამდენიმე კორუფციული გამოძიებისთვის მნიშვნელოვან მტკიცებულებად იქცა.

2021 წლის ოქტომბერში პროკურორებმა კურცის მთავრობასა და მის პარტია „იოვპესთან“ დაკავშირებული ჩხრეკები ჩაატარეს. გამოძიება ეხებოდა ბრალდებებს, რომ სახელმწიფო ფული პოლიტიკური მიზნებისთვის ხელსაყრელი საზოგადოებრივი აზრის გამოკითხვებისა და მედიამასალების დასაფინანსებლად გამოიყენეს.

გამოძიების ზეწოლის შედეგად კურცმა თანამდებობიდან გადადგომა გამოაცხადა. ორი კვირის შემდეგ მარსალეკმა რუსევს მისწერა, რომ ეს „საკმაოდ არეული ამბავი“ იყო.

მოგვიანებით, იმავე საუბარში, მან კვლავ ახსენა ტელეფონიდან მოპოვებული ინფორმაციის პოლიტიკური შედეგები: „დანარჩენმა მიმოწერამ კანცლერი ‘მოკლა’“.

დოკუმენტები დამოუკიდებლად არ ადასტურებს, რომ მარსალეკმა სინამდვილეში ტელეფონის ჩამორთმევა მოაწყო.

ავსტრიის ყოფილი შიდა დაზვერვის სამსახურთან, BVT-სთან, მარსალეკის კავშირები ვრცლად გამოიძიეს. რამდენიმე მაღალი თანამდებობის ჯაშუშსა და პოლიციელს ბრალად ედება, რომ რუსული სახელმწიფოსთვის გამოსაყენებლად მას ინფორმაცია გადასცეს.

მარსალეკისა და რუსევის მიმოწერა ავსტრიის პოლიციის საქაღალდეებშია, რომლებიც „უცხოური დაზვერვის სამსახურის მხარდაჭერას და ავსტრიის პოლიტიკაში ჩარევას“ იძიებს. დოკუმენტებში ასევე საუბარია არჩევნებთან დაკავშირებულ შესაძლო დანაშაულებზე, სამსახურებრივი მოვალეობის დარღვევასა და კორუფციაზე.

გამომძიებლების შეფასებაში აღნიშნულია: „მარსალეკმა ცალსახად განაცხადა, რომ ‘მათ’ წარმატებული ოპერაციის შედეგად კანცლერი ‘დაამხეს’“.

„ამგვარად, მარსალეკმა რუსევს აღიარა, რომ ამ მობილური ტელეფონის ჩამორთმევაში მონაწილეობდა“, ნათქვამია ანგარიშის გაგრძელებაში.

გამომძიებლებმა საუბარი ისე განმარტეს, რომ მარსალეკი ტელეფონის ჩამორთმევაში მონაწილეობას იბრალებდა. ამ ტელეფონიდან მიღებულმა ინფორმაციამ კანცლერის დამხობას შეუწყო ხელი.

იმავე შეფასებაში ნათქვამია, რომ გაურკვეველი დარჩა, მარსალეკი „ტიპში“, რომელიც „ჩვენთვის“ მუშაობდა, „ვაირკარდს“ გულისხმობდა თუ რუსეთის სადაზვერვო სამსახურს.

კურცმა მიმოწერასა და გამომძიებლების შეფასებაზე კომენტარის გაკეთებაზე უარი თქვა.

ბრიტანელი პროკურორების თქმით, შეტყობინებების გაგზავნის დროს მარსალეკი მოსკოვში ცხოვრობდა და ძირითადად რუსეთის უშიშროების ფედერალური სამსახურისთვის (FSB) მუშაობდა.

რუსევი იმ ბულგარელთა შორის იყო, რომლებიც გაერთიანებულ სამეფოში რუსეთის სასარგებლოდ ჯაშუშობის ეჭვით დააკავეს. მოგვიანებით მათ ბრალი დაუმტკიცდათ, რუსევს კი 10 წლითა და 8 თვით პატიმრობა მიუსაჯეს.

ჯგუფი კრემლის მოწინააღმდეგეებსა და გამომძიებელ ჟურნალისტებს უთვალთვალებდა. მისი წევრები გატაცებას განიხილავდნენ და დეზინფორმაციულ კამპანიებს გეგმავდნენ.

ქსელს ასევე ჰქონდა წვდომა ავსტრიის მთავრობის სენსიტიურ ინფორმაციაზე. 2025 წლის მაისში „ტელეგრაფმა“ გაამჟღავნა, რომ ავსტრიის შინაგან საქმეთა სამინისტროს მაღალი თანამდებობის სამი ოფიციალური პირის მობილური ტელეფონი რუსეთში აღმოჩნდა.

ეს სხვა ტელეფონები იყო და არა თომას შმიდის მოწყობილობა, რომელიც ავსტრიელმა გამომძიებლებმა 2019 წლის ნოემბერში ამოიღეს. ამ ორ შემთხვევას შორის კავშირი დადგენილი არ არის.

ჩამორთმეული ტელეფონის ხსენება ავსტრიის ბოლო წლების პოლიტიკურ კორუფციასთან დაკავშირებულ ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს მტკიცებულებას ეხება.

შმიდი ფინანსთა სამინისტროში მაღალი თანამდებობის პირი და სებასტიან კურცის ახლო თანამოაზრე იყო. მოგვიანებით ის სახელმწიფო ჰოლდინგ „ოებაგის“ ხელმძღვანელი გახდა.

ავსტრიელმა გამომძიებლებმა მისი მობილური ტელეფონი 2019 წლის 12 ნოემბერს ამოიღეს. პოლიციამ მოწყობილობიდან ვრცელი მიმოწერა, მათ შორის მანამდე წაშლილი შეტყობინებები, აღადგინა.

ეს შეტყობინებები მოგვიანებით რამდენიმე გამოძიების ნაწილი გახდა. გამოძიებები ეხებოდა პოლიტიკურ დანიშვნებს, სამთავრობო რეკლამასა და ბრალდებებს, რომ სახელმწიფო ფული პარტიული მიზნებისთვის გამოიყენეს.

2021 წლის 6 ოქტომბერს ავსტრიელმა პროკურორებმა კანცლერის ფედერალური უწყება, ფინანსთა სამინისტრო და კურცის ავსტრიული სახალხო პარტიის შტაბბინა გაჩხრიკეს.

ჩხრეკები გამოძიების ნაწილი იყო, რომელიც ეხებოდა ბრალდებებს, რომ გადასახადის გადამხდელთა ფული პოლიტიკური მიზნებისთვის ხელსაყრელი საზოგადოებრივი აზრის გამოკითხვებისა და მედიამასალების დასაფინანსებლად გამოიყენეს.

გამოძიებების შედეგად კურცმა 2021 წლის 9 ოქტომბერს კანცლერის თანამდებობიდან გადადგომა გამოაცხადა.

მარსალეკმა რუსევს შეტყობინება 13 დღის შემდეგ მისწერა, შმიდის ტელეფონის ჩამორთმევიდან კი თითქმის ორი წელი იყო გასული.

ამ დროისთვის საქმის დეტალები, მათ შორის ცნობები შმიდის ტელეფონში არსებული ათასობით პირადი ფოტოს შესახებ, ადგილობრივ პრესაში უკვე გამოქვეყნებული იყო. მარსალეკი ამ ფოტოებზე ხუმრობდა.

მარსალეკი წლებია ევროპული ხელისუფლებისთვის მიუწვდომელია. გლობალური რეპორტიორების ქსელმა მას კომენტარისთვის დაკავშირება ასევე ვერ შეძლო.

სამეფო გაერთიანებული სერვისების ინსტიტუტის კვლევითი ცენტრის უფროსმა ასოცირებულმა მკვლევარმა ედ არნოლდმა გლობალური რეპორტიორების ქსელს უთხრა: „რუსეთის სპეცსამსახურებს არეულობის, ქაოსისა და შეფერხებების გამოწვევა მოსწონთ. მაგრამ მაშინაც კი, თუ თავად არ იწვევენ მათ, სიამოვნებით იყენებენ ვითარებას და პოლიტიკურ უთანხმოებასა თუ განხეთქილებას ამწვავებენ“.

მისი თქმით, შესაძლოა, მარსალეკი კურცის დამხობაში საკუთარ როლს „აზვიადებდა“. მან დასძინა: „თუ ამ სამყაროში რაიმე საქმის მომგვარებლად სახელის მოხვეჭა გინდა, გარკვეული გავლენა უნდა გქონდეს“.

ევროპარლამენტში ევროპის სახალხო პარტიის გერმანელმა ლიდერმა მანფრედ ვებერმა „პოლიტიკოს“ განუცხადა: „რუსეთს ჩვენი თავისუფალი დემოკრატიების დესტაბილიზაცია სურს. კატეგორიულად უნდა გამოირიცხოს რუსეთის სადაზვერვო სამსახურების ჩარევა დემოკრატიულ და სასამართლო პროცესებში… ეს მოვლენები საფუძვლიანად უნდა გამოიძიონ“.

შინაგან საქმეთა ფედერალური სამინისტროს წარმომადგენელმა განაცხადა, რომ მარსალეკის ქსელზე მიმდინარე გამოძიებებთან დაკავშირებით კომენტარს ვერ გააკეთებდა.

წარმომადგენელმა გლობალური რეპორტიორების ქსელს უთხრა: „ავსტრიის კრიმინალური დაზვერვის სამსახური მიმდინარე გამოძიებებსა თუ სამართალწარმოებაზე ინფორმაციას არ გასცემს და კომენტარს არ აკეთებს. ის კონკრეტულ პირებთან დაკავშირებულ ინფორმაციასაც არ ამჟღავნებს“.

თემებიიან მარსალეკიორლინ რუსევისებასტიან კურცივაირკარდიავსტრიარუსეთი

გამოქვეყნდა 8 ნოემბერი, 2026