მთვარის წყალი დიდ ქალაქს დიდხანს ვერ ეყოფა

ასტროფიზიკოსებმა მარტინ ელვისმა და ჯონათან მაკდაუელმა გამოთვალეს, რომ მთვარის პოლუსებზე სავარაუდოზე 30-ჯერ მეტი წყლის არსებობის შემთხვევაშიც კი, მილიონი ადამიანისგან შემდგარ კოლონიას მარაგი დაახლოებით ერთ საუკუნეში ამოეწურებოდა. ეს მაშინაც მოხდებოდა, თუ წყალს ისევე ეფექტიანად გადაამუშავებდნენ, როგორც საერთაშორისო კოსმოსურ სადგურზე. მეცნიერები ამას დასახლებების შექმნის ყველაზე ამბიციური გეგმებისთვის „ცუდ ამბავს“ უწოდებენ. წყლის მოცულობის ამჟამინდელი შეფასებით, გაცილებით პატარა კოლონიაც მარაგს უკვე ათ წელიწადში ამოწურავდა. მათი თქმით, რამდენიმე ათასი ან მაქსიმუმ 10 000 ადამიანისგან შემდგარი დასახლება „საუკუნეების განმავლობაში ან უფრო დიდხანსაც მდგრადად იარსებებდა“. ამასთან, ელექტროენერგიის გამომუშავება პრობლემა არ იქნებოდა.

მთვარის სამხრეთ და ჩრდილოეთ პოლუსებზე, მუდმივად დაჩრდილულ კრატერებში, გაყინული წყლის არსებობა მხოლოდ რამდენიმე წლის წინ დადასტურდა. მზის სხივები მარადიულ სიბნელეში მოქცეულ ადგილებამდე არასდროს აღწევს, ამიტომ წყლის ყინულმა იქ მილიარდობით წელი გაძლო. შეფასებების მიხედვით, იქ შესაძლოა მილიარდ ტონამდე წყალი იყოს. თუმცა, ელვისისა და მაკდაუელის თქმით, ყველაზე სანდო ამჟამინდელი შეფასება ამ რაოდენობის მხოლოდ ერთ ოცდამეათედს შეადგენს. მიუხედავად ამისა, მათ გამოთვლების საფუძვლად ზედა ზღვარი აიღეს და საერთაშორისო კოსმოსური სადგურის გამოცდილებას შეუთავსეს. იქ გამოყენებული წყლის დაახლოებით 98 პროცენტი ხელახლა გამოიყენება.

ორი ასტროფიზიკოსი მთვარის მასშტაბური კოლონიზაციისას წყლის პრობლემის გადაჭრის რამდენიმე გზას ხედავს. შესაძლებელია გადამუშავების ეფექტიანობის კიდევ უფრო გაზრდა ან მოხმარების დამატებით შემცირება. დასახლებაში წყლის დიდი რაოდენობით ჩატანაც შეიძლება, მაგალითად, ასტეროიდებიდან მოპოვებით. ასევე შესაძლებელია, მთვარეზე გაცილებით მეტი წყალი იყოს, ვიდრე ყველაზე ოპტიმისტური ამჟამინდელი შეფასებები მიუთითებს, მაგალითად, უფრო დიდ სიღრმეზე. მეცნიერები ყველაზე მიზანშეწონილად სწორედ ასეთი მარაგის ძიებას მიიჩნევენ. მათ ანალიზი სამეცნიერო ჟურნალში Frontiers in Space Technologies გამოაქვეყნეს.

კვლევის მიზეზი ჯეფ ბეზოსის, ილონ მასკისა და სხვების განცხადებები გახდა. ისინი უკვე დიდი ხანია, მრეწველობის მთელი დარგების მთვარეზე გადატანაზე საუბრობენ. ზოგ შემთხვევაში თვითგანვითარებადი დასახლებების შექმნაზეც ოცნებობდნენ. დიდი მოლოდინი სამეცნიერო სფეროშიც არსებობს. ევროპის კოსმოსური სააგენტოს ასტრონავტმა ალექსანდერ გერსტმა მთვარეს ჯერ კიდევ წლების წინ „ჩვენი მერვე კონტინენტი“ უწოდა. თუმცა, პასუხისმგებელი პირები, როგორც ჩანს, უსიტყვოდ ვარაუდობენ, რომ მთვარეზე იმდენი რესურსია, რამდენიც მრეწველობასა და დასახლებებს მნიშვნელოვნად არ შეზღუდავს. ელვისმა და მაკდაუელმა ახლა დაწერეს, რომ მათ ეს ვარაუდი გააბათილეს.