ნავთობის ფასი 11 სექტემბერს ბარელზე 105,82 დოლარს აღწევს

დღეს, აშშ-ის აღმოსავლეთის დროით დილის 9:15 საათზე, Brent-ის საორიენტაციო ფასით ნავთობი ბარელზე 105,82 დოლარი ღირდა. სხვადასხვა საორიენტაციო ფასს სტატიაში მოგვიანებით განვმარტავთ. ეს წინა დილის მაჩვენებელზე 62 ცენტით, ხოლო ერთი წლის წინანდელ ფასზე დაახლოებით 39,25 დოლარით მეტია.

ნავთობის ფასების ზუსტად პროგნოზირება შეუძლებელია. ბაზარზე მრავალი სხვადასხვა ფაქტორი მოქმედებს, თუმცა საბოლოოდ ყველაფერი მიწოდებასა და მოთხოვნაზეა დამოკიდებული. ეკონომიკური რეცესიის, ომისა და სხვა მასშტაბური შეფერხებების შესახებ შეშფოთების გაძლიერებისას ნავთობის ფასის მიმართულება შეიძლება სწრაფად შეიცვალოს.

ბენზინგასამართ სადგურებზე საწვავის ფასი მხოლოდ ნედლი ნავთობის ფასს არ მიჰყვება. მასში საწვავის გადამუშავებისა და ტრანსპორტირების ხარჯები, გადასახადები და ადგილობრივი სადგურის მიერ საქმიანობის გასაგრძელებლად დამატებული ფასნამატიც შედის.

ნედლი ნავთობი, ჩვეულებრივ, გალონის ღირებულების უმეტეს ნაწილს შეადგენს, ამიტომ მისი ფასის ცვლილებას განსაკუთრებით დიდი გავლენა აქვს. ნავთობის მკვეთრი გაძვირებისას საწვავის ფასიც, როგორც წესი, იმატებს. თუმცა ნავთობის გაიაფებისას საწვავის ფასი ხშირად დაგვიანებით იკლებს. ამ ტენდენციას ზოგჯერ „რაკეტებსა და ბუმბულებს“ უწოდებენ.

საგანგებო შემთხვევებისთვის აშშ-ს ნედლი ნავთობის მარაგი აქვს, რომელსაც სტრატეგიული ნავთობის რეზერვი ეწოდება. მისი მთავარი დანიშნულება კატასტროფის, მათ შორის, სანქციების, ძლიერი შტორმით გამოწვეული ზიანისა და ომის დროს ენერგეტიკული უსაფრთხოების უზრუნველყოფაა. მიწოდების შეფერხებისას რეზერვს ფასების გამანადგურებელი ზრდის შერბილებაც შეუძლია.

ეს გრძელვადიანი გამოსავალი არ არის და უფრო დროებითი შეღავათისთვისაა განკუთვნილი. მისი მიზანია მომხმარებლების დახმარება და ეკონომიკის უმნიშვნელოვანესი ნაწილების, მათ შორის, ძირითადი დარგების, საგანგებო სამსახურებისა და საზოგადოებრივი ტრანსპორტის მუშაობის შენარჩუნება.

ნავთობიც და ბუნებრივი აირიც ყოველდღიურად გამოყენებული ენერგიის ძირითადი წყაროებია. ამიტომ ნავთობის ფასის დიდმა ცვლილებამ ბუნებრივ აირზეც შეიძლება იმოქმედოს. მაგალითად, ნავთობის გაძვირებისას ზოგიერთმა დარგმა, სადაც ეს შესაძლებელია, საქმიანობის გარკვეულ ნაწილში ბუნებრივი აირი შეიძლება გამოიყენოს. ეს ბუნებრივ აირზე მოთხოვნას ზრდის.

ნავთობის მაჩვენებლის შესაფასებლად ხშირად ორ საორიენტაციო ფასს ვიყენებთ:

ამ ორს შორის Brent-ი მსოფლიო ბაზარზე ნავთობის მაჩვენებელს უკეთ ასახავს, რადგან მსოფლიოში გაყიდული ნედლი ნავთობის დიდი ნაწილის ფასს განსაზღვრავს. ის ხშირად ნავთობის ისტორიული მაჩვენებლის შეფასების საუკეთესო საშუალებაცაა. აშშ-ის ენერგეტიკული ინფორმაციის ადმინისტრაციაც კი წლიურ ენერგეტიკულ მიმოხილვაში მთავარ საორიენტაციო ფასად ახლა Brent-ს იყენებს.