ენერგიის მაღალი ფასების ფონზე, ევროზონაში ინფლაციამ 4%-ს მიაღწია

ენერგიის მაღალმა ფასებმა ევროზონაში ინფლაცია ბოლო სამ წელზე მეტი ხნის უმაღლეს ნიშნულამდე გაზარდა. ევროკავშირის სტატისტიკის სამსახურის წინასწარი მონაცემებით, ოქტომბერში სამომხმარებლო ფასები 4,0%-ით გაიზარდა, სექტემბერში კი ზრდამ 3,8% შეადგინა.

ინფლაციის მაჩვენებელი, რომელიც ათწილადის შემდეგ 4-ს აჩვენებდა, ბოლოს 2023 წლის სექტემბერში დაფიქსირდა. მაშინ განსაკუთრებით სურსათი გაძვირდა. ამჟამად ფასების ზრდის მთავარი მიზეზი ენერგიაა. წინა წლის ანალოგიურ თვესთან შედარებით, ის 20,8%-ით გაძვირდა. სექტემბერში ზრდის მაჩვენებელი 18,9% იყო.

ევროპის ცენტრალურმა ბანკმა (ECB) ცოტა ხნის წინ გააფრთხილა, რომ ირანის ომის შედეგად გამოწვეული ნავთობის ფასების ხანგრძლივი შოკი ინფლაციის ზრდის საფრთხეს აძლიერებს. ბანკმა ბოლოს საპროცენტო განაკვეთების ზრდა შეაჩერა. დეკემბერში კი, სავარაუდოდ, მიმდინარე წელს მესამედ გაზრდის განაკვეთს, რათა ფასების ზრდას შეეწინააღმდეგოს.

ამ მიმართულებით სიგნალები ცოტა ხნის წინ გერმანიის ბუნდესბანკის პრეზიდენტმა იოახიმ ნაგელმაც გააჟღერა. ევროპის ცენტრალური ბანკის საბჭოს წევრმა საპროცენტო განაკვეთის დეკემბერში გაზრდას „დღევანდელი ხედვით, ძალიან სავარაუდოდ აუცილებელი“ უწოდა. ნაგელმა აღნიშნა, რომ ინფლაციის პროგნოზი ბოლო პერიოდში გაუარესდა.

ევროპის ცენტრალური ბანკი ინფლაციის 2%-იან მაჩვენებელს ისახავს მიზნად. ამ ნიშნულს ახლა საკმაოდ დაშორებულია. ბანკმა ირანის ომის შედეგად გამოწვეულ ფასების ზრდას ივნისსა და სექტემბერში უპასუხა და ძირითადი საპროცენტო განაკვეთი ამჟამინდელ 2,50%-მდე გაზარდა.

ცენტრალურ ბანკს სურს, ნავთობის ფასების შოკმა ფასების ფართო ზრდა არ გამოიწვიოს. თუ მომხმარებლებისა და კომპანიებისთვის ენერგია ხანგრძლივად ძვირი დარჩება, გაიზრდება რისკი, რომ ხელფასებმა და ფასებმა ერთმანეთის ზრდა გამოიწვიოს.

ევროპის ცენტრალური ბანკი განსაკუთრებულ ყურადღებას აქცევს ძირითადი ინფლაციის დინამიკას. მის გამოთვლაში ენერგიისა და სურსათის ცვალებადი ფასები არ შედის. ე.წ. საბაზისო ინფლაცია ოქტომბერში დასტაბილურდა და, წინა თვის მსგავსად, 2,5% შეადგინა.