გაეროს ექსპერტები ირანში აშშ-ის შესაძლო ომის დანაშაულებზე მიუთითებენ

გაეროს მხარდაჭერილი ჯგუფის ცნობით, 22 მშვიდობიანი მოქალაქე, კაცი და ქალი, დაიღუპა. აშშ-ის ცენტრალურმა სარდლობამ ლამერდზე დარტყმის პასუხისმგებლობა უარყო.

ექსპერტები ირანის ხელისუფლების მიერ ჩადენილ „კაცობრიობის წინაშე დანაშაულებზე“ მიუთითებენ

ჯგუფმა დაადგინა, რომ ირანის სახელმწიფო უსაფრთხოების ძალების მიერ ადამიანების მკვლელობამ „შემაძრწუნებელ მასშტაბს“ მიაღწია. მისივე დასკვნით, მშვიდობიანი მოქალაქეები „საკუთარი ხელისუფლების მიერ ჩადენილი ადამიანის უფლებათა უხეში დარღვევებისა და კაცობრიობის წინაშე დანაშაულების“ მსხვერპლები გახდნენ.

ჯგუფის თქმით, ბოლო ორი წლის განმავლობაში ირანის უსაფრთხოების ძალებმა „ძალადობრივი რეპრესიები“ განახორციელეს. მათ შორის, ისინი ავტომატური შაშხანებიდან ხალხს ესროდნენ, დემონსტრანტებს სცემდნენ და ჯანდაცვის მუშაკებს აკავებდნენ. ექსპერტების განცხადებით, დაკავებულებს აწამებდნენ და იურიდიული დახმარების მიღების შესაძლებლობას ართმევდნენ. მათი ოჯახები კი დაკავებულთა ადგილსამყოფელის შესახებ „გაურკვევლობაში“ რჩებოდნენ.

ექსპერტებმა დასძინეს, რომ თეირანის ხელისუფლებამ სიკვდილით დასჯის გამოყენება გააძლიერა. მათი თქმით, 70-ზე მეტ ადამიანს, მათ შორის ხუთ ქალსა და სამ ბიჭს, „უახლოეს მომავალში სიკვდილით დასჯის საფრთხე“ ემუქრება.

განცხადებაში ნათქვამია: „ანგარიშმა დაასკვნა, რომ ამ უხეში დარღვევებიდან ბევრი კაცობრიობის წინაშე დანაშაულს უტოლდება. მათ შორისაა მკვლელობა, პატიმრობა, წამება და სხვა არაადამიანური ქმედებები, რომლებიც მშვიდობიან მოქალაქეებზე ფართომასშტაბიანი და სისტემატური თავდასხმის ფარგლებში ჩაიდინეს“.

ექსპერტები აცხადებენ, რომ აშშ-მა და ირანმა ზიანი უნდა აანაზღაურონ

ექსპერტების თქმით, აშშ-მა და ირანმა ადამიანის უფლებათა ყველა დარღვევა და დანაშაული უნდა შეწყვიტონ. მათ დაზარალებულებს ასევე „სრული კომპენსაცია“ უნდა გადაუხადონ.

ექსპერტებმა დაწერეს, რომ ანგარიში „მსხვერპლზე ორიენტირებულ მიდგომას“ დაეფუძნა. მათ ირანში და მის ფარგლებს გარეთ 73 ადამიანი გამოკითხეს. ასევე გამოიყენეს დოკუმენტები, სატელიტური გამოსახულებები, ფოტო და ვიდეომასალა, და „სანდო“ ორგანიზაციებისა და ექსპერტების ინფორმაცია.

ირანში მიმდინარე კონფლიქტმა ადამიანები სახლებიდან განდევნა. ინტერნეტის გათიშვამ და ორივე მთავრობის არასრულმა თანამშრომლობამ ჯგუფს ინფორმაციის მოპოვება ნაწილობრივ შეუფერხა.

ექსპერტების თქმით, ირანის ხელისუფლებამ ინფორმაციის მოთხოვნის თითქმის სამი ათეული წერილი უპასუხოდ დატოვა. პასუხი არც აშშ-ის ხელისუფლებისთვის ივნისში გაგზავნილ მოთხოვნებს მოჰყოლია. ექსპერტები ინფორმაციასა და ოფიციალურ პირებთან შეხვედრებს ითხოვდნენ.

თემებისარა ჰოსაინიგაეროადამიანის უფლებათა საბჭოასოშიეიტედ პრესისახელმწიფო დეპარტამენტიპენტაგონიისლამური რევოლუციის გვარდიის კორპუსიაშშირანიმინაბი

გამოქვეყნდა 17 სექტემბერი, 2026