Google კოსმოსში ოთხი ხელოვნური ინტელექტის ამაჩქარებლის თანამგზავრს გაუშვებს

Google მომავალ კვირას კოსმოსში ხელოვნური ინტელექტის ამაჩქარებლებით აღჭურვილ პირველ თანამგზავრს გაუშვებს. კომპანია შეამოწმებს, რამდენად უძლებს მოწყობილობა კოსმოსის მკაცრ პირობებს. თანამგზავრი Project Suncatcher-ის ნაწილია. პროექტის მიზანი ენერგოტევადი ხელოვნური ინტელექტის მონაცემთა ცენტრების კოსმოსში განთავსებაა. იქ მათ მზის ენერგია დღე-ღამის განმავლობაში თითქმის უწყვეტად მიეწოდებათ. ამასთან, ისინი დედამიწის ზედაპირზე ძვირფას სივრცეს აღარ დაიკავებენ. თანამგზავრზე ოთხმა ტენზორულმა პროცესორმა (Tensor Processing Unit, TPU) ხელოვნური ინტელექტის ამოცანები უნდა შეასრულოს. ამ დროს დედამიწაზე სპეციალისტები შეამოწმებენ, რამდენ შეცდომას გამოიწვევს, მაგალითად, კოსმოსში ძლიერი რადიაცია. გაგრილების სისტემაც რეალურ პირობებში გამოიცდება.

Google-მა დაგეგმილი გაშვების გამოცხადებისას აღნიშნა, რომ ხელოვნური ინტელექტის ამაჩქარებლები ჭარბ სითბოს გამოყოფენ. თუმცა კოსმოსში ჰაერი არ არის, რომელიც სითბოს გაიტანს. კომპანიის განმარტებით, ამიტომ საჭიროა „ელექტრონიკის გაგრილების სრულიად განსხვავებული მიდგომა“. Google სხვადასხვა მეთოდზე მუშაობს, „მათ შორის, სითბური მილებისა და რადიატორების კომბინაციაზე“. კომპანიამ კოსმოსური პირობების სიმულაცია უკვე ჩაატარა. ახლა კი გამოჩნდება, რამდენად გაამართლებს შერჩეული სისტემა. Google დამატებით დეტალებს არ ასახელებს. თუმცა The New York Times-ის ცნობით, TPU-ები უწყვეტად მხოლოდ 15 წუთს იმუშავებენ. შემდეგ ისინი გასაგრილებლად უნდა გამორთონ. აშშ-ის გაზეთი არ წერს, რამდენ ხანს გასტანს გაგრილება.

დედამიწის ორბიტაზე ხელოვნური ინტელექტის მონაცემთა ცენტრების განთავსების მთავარ უპირატესობად თითქმის შეუზღუდავი მზის ენერგია სახელდება. იქ ეს ენერგია თითქმის დღე-ღამის განმავლობაში ხელმისაწვდომია. Google-ის განმარტებით, ორბიტაზე მიწის ზედაპირთან შედარებით რვაჯერ მეტი მზის ენერგიის გამომუშავება შეიძლება. კონკრეტულ მაჩვენებელს კვლავ მხოლოდ The New York Times ასახელებს. გაზეთის ცნობით, თანამგზავრი ერთ კილოვატს გამოიმუშავებს. ეს ოთხი ამაჩქარებლის გამოსაცდელად საკმარისი უნდა იყოს. თუმცა ეს მაჩვენებელი რეალური ხელოვნური ინტელექტის მონაცემთა ცენტრების უზარმაზარ ენერგომოთხოვნას ბევრად ჩამოუვარდება. თანამგზავრის სახელიც მხოლოდ The New York Times-მა გაავრცელა. გაზეთის ცნობით, Google მას „MVP“-ს უწოდებს. სპორტში ეს აბრევიატურა ინგლისურად „ყველაზე ღირებულ მოთამაშეს“ ნიშნავს.

Google-ის განცხადების თანახმად, თანამგზავრს SpaceX-ის Falcon 9-ით 1 ოქტომბერს გაუშვებენ. ეს უაღრესად ამბიციური გეგმების დასაწყისი უნდა გახდეს. Google-ის თქმით, მომდევნო თანამგზავრებზე უკვე „ათობით TPU“ განთავსდება. ისინი დედამიწას ჯგუფებად შემოუვლიან. თანამგზავრები ერთმანეთს ლაზერული კავშირებით დაუკავშირდებიან. ამისთვის საჭირო ტექნოლოგია უკვე არსებობს. თუმცა საუკეთესო სისტემები დიდ მანძილზე დაბალი გამტარუნარიანობისთვისაა ოპტიმიზებული. ამ პროექტს კი უკიდურესად მცირე მანძილზე ძალიან მაღალი გამტარუნარიანობა სჭირდება. კავშირების შესანარჩუნებლად უაღრესად მაღალი სიზუსტეა აუცილებელი. პროგრესის შესაფასებლად 2027 წელს კიდევ ორ საცდელ თანამგზავრს გაუშვებენ.