ირანი გაეროს უშიშროების საბჭოს მიმართეს

გაეროს ატომური ენერგიის საერთაშორისო სააგენტოს გამგეობამ ვენაში გამართულ სხდომაზე რეზოლუცია მიიღო.

რეზოლუცია ირანის ბირთვული მასალის შესახებ ინფორმაციის ნაკლებობას აღნიშნავს, მათ შორის მაღალგამდიდრებული ურანის მარაგს და ინსპექტორებისთვის ბირთვულ ობიექტებზე წვდომის არარსებობას.

თეირანმა სააგენტოს გადაწყვეტილება დაგმო და ამერიკის შეერთებული შტატებისა და ისრაელის დარტყმები ბირთვულ ობიექტებზე ინსპექტირების შეფერხების მიზეზად დაასახელა.

ახალი სანქციები მოსალოდნელი არ არის, რადგან ირანის მოკავშირეებს ჩინეთსა და რუსეთს უშიშროების საბჭოში ვეტოს უფლება აქვთ.

გაერთიანებული სამეფოს, საფრანგეთის, გერმანიისა და ამერიკის შეერთებული შტატების მიერ წარდგენილ რეზოლუციას 23 ქვეყანა დაუჭირა მხარი, რვამ კი თავი შეიკავა. ჩინეთმა, რუსეთმა და ნიგერმა წინააღმდეგ მისცეს ხმა.

დოკუმენტი სააგენტოს ხელმძღვანელს რაფაელ გროსის ირანის უშიშროების საბჭოსთვის მიმართვას სთხოვს.

ირანი სააგენტოს ასეთი რეზოლუციის მიღების წინააღმდეგ არაერთხელ აფრთხილებდა.

ირანის საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილემ კაზემ ღარიბაბადიმ X-ზე დაწერა: „ისინი ირანის დაცულ ბირთვულ ობიექტებს უტევენ, გადამოწმების ნორმალურ პროცესს არღვევენ და შემდეგ ამავე შეფერხებას რეზოლუციის გამოცემის საბაბად იყენებენ“.

სააგენტოს ირანის ბირთვულ ობიექტებზე წვდომა არ ჰქონია მას შემდეგ, რაც ისრაელმა და ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა 2025 წლის ივნისში 12-დღიანი კონფლიქტის დროს ამ ობიექტებს დარტყმები მიაყენეს.

ობიექტებს ხელახლა დაესხნენ თავს უახლესი ომის დროს, რომელიც ისრაელმა და ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა 28 თებერვალს დაიწყეს.

ირანი ამბობს, რომ ობიექტებზე, მათ შორის ნათანზისა და ფორდოს ურანის გამდიდრების ქარხნებზე თავდასხმები სწორედ ის მიზეზია, რის გამოც ინსპექტორებს ამ ადგილებში არ უშვებს.

თეირანს ასევე სურს, რომ ასეთი წვდომა ამერიკის შეერთებულ შტატებთან და ისრაელთან ომის დასრულების უფრო ფართო შეთანხმების ნაწილი გახდეს.

ირანი არაერთხელ აცხადებს, რომ მისი ბირთვული პროგრამა მხოლოდ მშვიდობიანი მიზნებისთვისაა განკუთვნილი.

ამერიკის შეერთებული შტატები, ისრაელი და ევროპის რამდენიმე ქვეყანა ამ განცხადებას ეჭვქვეშ აყენებს და თეირანს ბირთვული იარაღის შექმნის მცდელობაში ადანაშაულებს.

უახლესი ამერიკა-ისრაელის ომის დასაწყისში თეირანს დაახლოებით 440 კილოგრამი 60 პროცენტით გამდიდრებული ურანი ჰქონდა, ამერიკის შეერთებული შტატების მაღალჩინოსნების თანახმად.

ამ მასალის იარაღისთვის საჭირო 90 პროცენტამდე გამდიდრება შედარებით სწრაფად შეიძლება.