თურქეთში LGBTQ+ აქტივისტების წინააღმდეგ რეიდებს აკრიტიკებენ

თურქეთის მუშათა პარტიის (Workers' Party of Turkey, TIP) თავმჯდომარემ ერკან ბაშმა დაკავებულების დაუყოვნებლივ გათავისუფლება მოითხოვა. მან აღნიშნა, რომ LGBTQ+ ადამიანების არსებობა დანაშაული არ იყო.

ბაშმა თქვა: „ყველას, ვინც მთავრობის შეხედულებებს არ იზიარებს, სასამართლოს, ხელკეტისა და ცენზურის მეშვეობით ‘წესრიგისკენ მოუწოდებენ’. მათი ნება რომ იყოს, კანონში სიამოვნებით ჩაწერდნენ დანაშაულს სახელად ‘მთავრობის მოწინააღმდეგედ ყოფნა’ და მშვიდად დასხდებოდნენ“.

რეიდები კვირას სტამბოლში, ანკარასა და იზმირში ჩატარდა. შაბათ-კვირას LGBTQ+ ჯგუფების, სხვადასხვა ორგანიზაციისა და აქტივისტების მრავალი ვებგვერდი და სოციალური მედიის ანგარიში დაბლოკეს. რეიდების დღეს კიდევ 32 ანგარიში შეაჩერეს. მომდევნო დღეს დაბლოკილი ანგარიშების საერთო რაოდენობამ 100-ს გადააჭარბა.

დაზარალებულთა შორის იყვნენ Amnesty International-ის თურქეთის განყოფილება, მემარცხენე გაზეთი ევერნსელი (Evrensel), ინიციატივა აკადემიკოსები მშვიდობისთვის (Academics for Peace) და ასოციაცია იურისტები სამართლიანობისთვის (Lawyers for Justice). ასევე დაზარალდნენ ქალთა უფლებების დამცველი ორგანიზაცია მორ დაიანიშმა (Mor Dayanisma), LGBTQ+ უფლებების ჯგუფი კაოს GL (Kaos GL) და მედიისა და სამართლის კვლევების ასოციაცია (Media and Law Studies Association, MLSA).

სამართლებრივი საფუძველი სტამბოლის სასამართლოს გადაწყვეტილება იყო, რომელიც 13 სექტემბერს გამოცხადდა. ბაქირქოის პროკურატურამ ანგარიშების შეჩერება გამოძიებებით გაამართლა. უწყების განცხადებით, ანგარიშები „უხამს შინაარსსა და LGBTQ+ პროპაგანდას“ ავრცელებდნენ.

რამდენიმე მედიასაშუალების ცნობით, ანგარიშები „ეროვნული უსაფრთხოების“ საფუძვლითაც დაბლოკეს.

თურქეთში ჰომოსექსუალური ურთიერთობები სისხლის სამართლის დანაშაული არ არის. თუმცა თურქეთის მთავრობა LGBTQ+ თემს არაერთხელ უწოდებდა „გარყვნილთა“ მოძრაობას.

იუსტიციის მინისტრმა აკინ გიურლექმა LGBTQ+ ორგანიზაციები მანამდე „უზნეობის ხელშეწყობაში“ დაადანაშაულა. მან სოციალურ მედიაში დაწერა: „დაუშვებელია ნებისმიერი დანაშაულებრივი ორგანიზაცია, ძალადობის ქსელი ან უკანონო საქმიანობა, რომელიც ბავშვებს, ახალგაზრდებს ან ოჯახებს უქმნის საფრთხეს“.

ევროკომისიის პრესსპიკერმა კრისტიან ვიგანდმა აღნიშნა, რომ ევროკავშირში გაწევრიანების კანდიდატმა თურქეთმა „ხელი უნდა შეუწყოს ყველა ადამიანის უფლებებისა და ღირსების პატივისცემას და უზრუნველყოს ეს, მათი გენდერული იდენტობისა თუ სექსუალური ორიენტაციის მიუხედავად“. მან დასძინა: „სტიგმატიზაცია და დისკრიმინაცია ევროკავშირის ღირებულებებს ეწინააღმდეგება“.

Human Rights Watch-ის თურქეთის დირექტორმა ემა სინკლერ-ვებმა დაკავებები მთავრობის განზრახვის მტკიცებულებად შეაფასა. მისი თქმით, ხელისუფლებას ახალი კანონების მიღების გარეშე LGBTQ+ ადამიანების კრიმინალიზება სურს.

თემებირეჯეფ თაიფ ერდოღანიილდიზ თაღიზადეერკან ბაშიაკინ გიურლექიკრისტიან ვიგანდიემა სინკლერ-ვებიევროკომისიაHuman Rights WatchთურქეთიLGBTQ+ თემი

გამოქვეყნდა 16 სექტემბერი, 2026