აშშ-ის ხელმძღვანელობით კოალიციამ ერაყში მისია დაასრულა

კოალიციის ძალები 2014 წელს ერაყსა და სირიაში „ისლამურ სახელმწიფოსთან“ საბრძოლველად განთავსდნენ. დაჯგუფებას ასევე IS-ის, ISIS-ის ან ISIL-ის სახელით იცნობენ. მან ვრცელი ტერიტორიები დაიკავა, ხოცვა-ჟლეტა მოაწყო და ათასობით ქალი და ბავშვი მონობაში ჩააგდო.

დაჯგუფება ერაყში 2017 წელს, ხოლო სირიაში 2019 წელს დაამარცხეს. თუმცა კოალიციის ძალები მისი ნარჩენების წინააღმდეგ საბრძოლველად ადგილზე დარჩნენ.

აშშ და ერაყი 2024 წელს მისიის ეტაპობრივად დასრულებაზე შეთანხმდნენ. ამერიკელმა სამხედროებმა ქვეყნის სხვადასხვა ბაზა თანდათან დატოვეს და მხოლოდ ჩრდილოეთის ავტონომიურ ქურთისტანის რეგიონში დარჩნენ.

ტრამპმა სოციალურ მედიაში დაწერა: „ეს დღე აშშ-ის გამარჯვებაა, ერაყის გამარჯვებაა და ISIS-ზე გადამწყვეტი გამარჯვებაა“.

მან დასძინა: „არჩევანი მქონდა, დავრჩენილიყავი თუ წავსულიყავი, და ეჭვგარეშეა, ვიგრძენი, რომ ამერიკის შინ დაბრუნების დრო დადგა!“

აშშ-ის ხელმძღვანელობით კოალიციას „ისლამური სახელმწიფო“ მარტო არ დაუმარცხებია. მას მნიშვნელოვნად დაეხმარნენ ქურთი ფეშმერგა მებრძოლები და გავლენიანი ერაყული დაჯგუფებები. მათ შორის პროირანული ჯგუფებიც იყვნენ, რომლებსაც იარაღი ჯერ არ ჩაუბარებიათ.

ერაყის მთავრობა მიიჩნევს, რომ მისიის დასრულება ირანის მხარდაჭერილ დაჯგუფებებს არსენალის შენარჩუნების საბაბს წაართმევს. თუმცა ბევრი შიშობს, რომ ძალების გასვლა პროირანულ ჯგუფებს გააძლიერებს და ქვეყანას ახლო აღმოსავლეთის ომში უფრო ღრმად ჩაითრევს.

აშშ-ის მიერ ძალების გაყვანის დასრულების გამოცხადებიდან რამდენიმე საათში ამ ჯგუფების მხარდამჭერები დროშებით მორთულ საჯარო სივრცეში შეიკრიბნენ. დრონების მაკეტებით გაფორმებული სცენიდან გამომსვლელებმა მათ სიტყვით მიმართეს.

ღონისძიებაზე „ქათაიბ ჰეზბოლას“ (Kataeb Hezbollah) სამხედრო პრესსპიკერმა განაცხადა, რომ დაჯგუფებები იარაღის „მოწესრიგებაზე“ მოლაპარაკებებს აწარმოებდნენ. მისი თქმით, მათ „ერაყის მთავრობისგან პასუხი ჯერ არ მიუღიათ“.

პრესსპიკერის თქმით, ამიტომ იარაღის ჩასაბარებლად ისინი „არც რაიმე ვადით და არც შეთანხმებით შეზღუდულნი არ არიან“. მან დასძინა, რომ მათ ასევე შეინარჩუნეს „ერაყის სუვერენიტეტის ნებისმიერი ამერიკული ან სიონისტური დარღვევისთვის პირდაპირ პასუხის გაცემის უფლება“.

ერაყის პრემიერ-მინისტრმა ალი ალ-ზაიდიმ განაცხადა: „ახალი ეტაპი დაიწყო, რომელსაც ერაყის სუვერენიტეტი, მისი ინსტიტუტების სიმტკიცე და მისი ძალების მზადყოფნა განსაზღვრავს“.

ალ-ზაიდი ხელისუფლებაში წელს აშშ-ის მხარდაჭერით მოვიდა. მან პირობა დადო, რომ შეიარაღებული დაჯგუფებები იარაღს ჩააბარებდნენ. მისმა მთავრობამ განიარაღების ბოლო ვადად 30 სექტემბერი დააწესა, თუმცა იარაღის „მოწესრიგებაზე“ მოლაპარაკებების გაგრძელების გამო ვადა მოგვიანებით გააუქმა.